{"id":1324,"date":"2018-08-08T20:55:21","date_gmt":"2018-08-08T16:55:21","guid":{"rendered":"http:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324"},"modified":"2018-08-08T20:55:21","modified_gmt":"2018-08-08T16:55:21","slug":"dovl%c9%99t-qullugu-musahib%c9%99-ucun-material","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324","title":{"rendered":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material"},"content":{"rendered":"<blockquote>\n<h3 style=\"text-align: center;\">D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material<\/h3>\n<h5><\/h5>\n<p><strong>2009-<\/strong> USAQ ILI<br \/>\n<strong>2010<\/strong>&#8211; EKOLOGIA<br \/>\n<strong>2011<\/strong>&#8211; TURIZM<br \/>\n<strong>2012-<\/strong> IDMAN<br \/>\n<strong>2013-<\/strong> IKT<br \/>\n<strong>2014<\/strong>&#8211; SENAYE<br \/>\n<strong>2015<\/strong>&#8211; KEND TESERRUFATI ILI<br \/>\n<strong>2016 <\/strong>&#8211; MULTIKULTURALIZM<br \/>\n<strong>Multikulturalizm<\/strong> \u2014 eyni bir \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin m\u0259d\u0259niyy\u0259t h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 tan\u0131yan humanist d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc v\u0259 ona uy\u011fun olan siyas\u0259t. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n mill\u0259tl\u0259raras\u0131, multikulturalizm v\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t m\u00fc\u015faviri Kamal Abdulladir.Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq Multikulturalizm M\u0259rk\u0259zi Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 15 may 2014-c\u00fc il tarixli F\u0259rman\u0131 il\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>2015 ili Kend Teserrufati ili elan olunmasinin sebebi<\/strong>&#8211; Kend teserrufatini inkisafi,sahibkarlara destek,sahibkarligin inkisafi,qeyri-neft sektorunun diversifikasiyasi &#8230;ve.s Umumi daxili mehsulda kend teserrufatinin payini artirmaq,,qeyri neft sektorunun inkifina stumul yaratmaq,, her il olkede bir sahenin ili kimi elan olunur ba\u015flica meqsed bu sahenin inkiwafini temin etmekden ibaretdi<br \/>\n<strong>2015-de Azerb ehalisi 9 milyon 666min nefer olub.<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Milli Q\u0259hr\u0259man \u00c7ingiz Mustafayev Fondu v\u0259 ANS \u015eirk\u0259tl\u0259r Qrupu <strong>&#8220;ILIN ADAMI&#8221;<\/strong> m\u00fckafat\u0131n\u0131 t\u0259qdim edir<br \/>\n\u0130lin adam\u0131 secilme sebebi- olke ucun etdiyi islere,fealliyyete gore qiymetlendirilir ve ilin adami secilir<br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2001\"><strong>2001<\/strong><\/a>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Hac%C4%B1bala_Abutal%C4%B1bov\">Hac\u0131bala Abutal\u0131bov<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2002\"><strong>2002<\/strong><\/a>\u00a0v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2003\"><strong>2003<\/strong><\/a>\u00a0\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Heyd%C9%99r_%C6%8Fliyev\">Heyd\u0259r \u018fliyev<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2004\"><strong>2004<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/To%C5%9Fiyuki_Fucivara\">To\u015fiyuki Fucivara<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2005\"><strong>2005<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Mehriban_%C6%8Fliyeva\">Mehriban \u018fliyeva<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2006\"><strong>2006<\/strong><\/a>\u00a0\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Allah%C5%9F%C3%BCk%C3%BCr_Pa%C5%9Fazad%C9%99\">Allah\u015f\u00fck\u00fcr Pa\u015fazad\u0259<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2007\"><strong>2007<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0lham_%C6%8Fliyev\">\u0130lham \u018fliyev<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2008\"><strong>2008<\/strong><\/a>\u00a0\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tahir_Salahov\">Tahir Salahov<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2009\"><strong>2009<\/strong><\/a>\u00a0\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Polad_B%C3%BClb%C3%BClo%C4%9Flu\">Polad B\u00fclb\u00fclo\u011flu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2010\"><strong>2010<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%BCbariz_%C4%B0brahimov\">M\u00fcbariz \u0130brahimov<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2011\"><strong>2011<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Eldar_Qas%C4%B1mov\">Eldar Qas\u0131mov<\/a>\u00a0v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Nigar_Camal\">Nigar Camal<\/a>.<br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2013\"><strong>2013<\/strong><\/a>\u00a0\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0lham_%C6%8Fliyev\">\u0130lham \u018fliyev<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2014\"><strong>2014<\/strong><\/a><strong>\u00a0<\/strong>\u2014\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Eynulla_M%C9%99d%C9%99tli\">Eynulla M\u0259d\u0259tli<\/a><br \/>\n<strong>-2015<\/strong> \u2014 <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Mehriban_%C6%8Fliyeva\">Mehriban \u018fliyeva<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Heyd\u0259r \u018fliyev ordeni (\u0259n y\u00fcks\u0259k d\u00f6vl\u0259t t\u0259ltif):<\/strong><br \/>\n&#8211; \u0130lham \u018fliyev \u0130hsan Do\u011framac\u0131 (<strong>2005<\/strong>)<br \/>\n&#8211; <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tahir_Salahov\">Tahir Teymur o\u011flu Salahov<\/a> (<strong>2008<\/strong>)<br \/>\n&#8211; <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/R%C9%99c%C9%99b_Tayyib_%C6%8Frdo%C4%9Fan\">R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan<\/a> (<strong>2014<\/strong>)<br \/>\n&#8211; <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Mehriban_%C6%8Fliyeva\">Mehriban \u018fliyeva<\/a> (<strong>2015) <\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h1>Azerbaycan gelecek planlari: (idman sahesinde)<br \/>\n-2016 Formula 1,\u0130slam Oyunlar\u0131<br \/>\n&#8211; 2016 \u015eahmat Olimpiadas\u0131<\/h1>\n<p>&#8211; 2017 Bak\u0131da IV \u0130slam H\u0259mr\u0259ylik Oyunlar\u0131<br \/>\n-2020 Avropa Futbol \u00c7empionat<br \/>\n-2020 ci ilde Yay OLimpiya oyunlarina namizedliyini ireli surub<\/p>\n<h1><\/h1>\n<p><strong>Azerbaycanda 2015:<br \/>\n<\/strong>&#8211; 1 yanvar 2015 ci il kend teserrufati ili elan edilib( qeyri neft sektorunun inki\u015fafi Ucun Kend Teserufatini inki\u015faf etdirmek),<br \/>\n&#8211; 10 fevral \u201cAz\u0259ri\u015f\u0131q\u201d ASC-nin yarad\u0131lmas\u0131<br \/>\n&#8211; 21 fevral Devalvasiya- Milli valyutan\u0131n enmesi. Xarici valyutaya nisbeten. Dollar\u0131n qalxmas\u0131 neticesinde Azerbaycanda milli valyuta manat ucuzla\u015fd\u0131<br \/>\nQEYD: Revalvasiya &#8211; Devalvasiyanin eksidi. Yani milli valyutanin deyerinin xarici valyutaya nezeren qalxmasi<br \/>\n&#8211; 28 fevral Bobbi Makferrinin konserti<br \/>\n&#8211; 19 may Bineqedide bina yangini<br \/>\n&#8211; 12 -28 iyun Avropa oyunlari Baku 2015<br \/>\n&#8211; 11 avqust Goygol istirahete acildi<br \/>\n&#8211; 16 sentyabr Az\u0259rbaycan \u0130poteka Fondu yarad\u0131ld\u0131<br \/>\n&#8211; 3 oktyabr Baku Bus<br \/>\n&#8211; 1 noyabr MM-e parlament seckileri<br \/>\n&#8211; 26-27 noyabr \u0130SESKO-nun 12-ci Ba\u015f Konfrans\u0131 Bak\u0131da<br \/>\n&#8211; 26 noyabr Nardaran hadiseleri<br \/>\n&#8211; 4 dekabr Gunesli yataginda yangin<br \/>\n&#8211; 14 dekabr MTN le\u011fv edildi<br \/>\n&#8211; 21 dekabr Devalvasiya<strong><br \/>\n<\/strong><strong>Devalvasiyanin neticeleri<\/strong> &#8211; Ixrac etdiyi mehsullardan grlir elde etdi ama idxal etdiyi mallar bahalasdi o cumleden olke erazisinde de idxal mehsullar bahalasdi.. Milli valyuta d\u0259y\u0259rini itirdi,b\u0259zi m\u0259hsullarin qiym\u0259ti qalxd\u0131,\u00fcmumilikd\u0259 ziyan\u0131 cox oldu amma r\u0259smil\u0259r bunu olk\u0259 iqtisadiyyatinin sax\u0259l\u0259nm\u0259sin\u0259 v\u0259 ixrac potensialinin yaxsilasmasina xidm\u0259t ed\u0259c\u0259yini dedil\u0259r<br \/>\n<strong>Devalivasiyanin musbet ceheti<\/strong> olkede istehsalin stimullashdirilmasi. Xarice chixarilan emteelere gore elde olunan gelirin( xarici valyuta ile oldugundan) yuksek olmasi budcenin mohkemlendirilmwsi ve miqdarinin artirilmasi. + haldir<br \/>\n<strong>Devalivasiyanin menfi cehetleri<\/strong>\u00a0 milli valyutanin qiymrtden dushmesi. Xaricden gelen mallarin qiymrtinin qalxmasidir.<\/p>\n<p><strong>Devalivasiya ba\u015f vermesina sebeb<\/strong> amerikada dollarin uchot derecesinin qaldirilmasi idi. Ki bu da dollarin mezennesini butun dunyada qaldirdi..Elaqelendirib neftle suallar verseler deyinki neftin qiymetininndushmeyi buna aid deyil bilavasite azerbaycanda. Chunki bizdensirf amerikadalki uchot derecesine gore qalxdi dollar<\/p>\n<p><strong>Uzen mezenne<\/strong> &#8211; Neftin qiymeti deyisdikce manatin deyeri de deyisecek, suni yolla saxlanilmayacaq.. nezaret olmayacaq valyuta beynelxalq axiwina buraxilib&#8230; Qisaca bele deyek budcede olan xarici valyutanin azligina coxluguna gore manat ozunu tenzinleyecek.bele deyim loru dilde dollar coxalanda manatin deyeri artacaq,dollar azalanda manatin deyeride azalacaq.<\/p>\n<h1>AB\u015e d\u00fcnyan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck neft istehsal\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r, 2015 ci ilin iyul avqustunda AB\u015e da neft hasilat\u0131 rekord h\u0259cmd\u0259 artd\u0131, son 33 ild\u0259 bel\u0259 art\u0131m olmam\u0131\u015fd\u0131, idxak\u0131 da azaltd\u0131..n\u0259tic\u0259d\u0259 AB\u015e a y\u00f6n\u0259l\u0259n neft h\u0259cml\u0259ri \u0259sas\u0259n Avropa bazar\u0131na g\u00f6nd\u0259rilm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131 ki, bu da keskin ucuzla\u015fmaya ve qar getirib \u00e7\u0131xartd\u0131.<\/h1>\n<h1><\/h1>\n<h1><\/h1>\n<p><strong>2015 Dunyada<\/strong><br \/>\n-Neftin giymetinin ucuzlasmasi,<br \/>\n-Fransada Carl Hebdo jurnalina silahli basqin terror hadisesi,elece de noyabr ayinda Parisde terror hadisesi,<br \/>\n-Turkite ile Rusiya,arasinda teyyarenin vurulmasi qalmaqali,<br \/>\n-Antalyada G 20,sammiti kecirildi.<br \/>\n-Rusiyanin Suriyaxa antiterror emeliyatlar kecirmesi,<br \/>\n-Misirden Sankt Peterburqa ucan teyyarenin gezaya ugramasi.<br \/>\n&#8211; Rusiya herbi hava gemisinin vurulmasi<br \/>\n&#8211; Iside qarsi 53 islam dovletinin koalsiyasi<br \/>\n-miqrantlarin araliq denizinde batmasi coxlu sayda insan telefati.<br \/>\n&#8211; Iseskonun Azerbaycandaki sammiti<br \/>\n&#8211; Ruslarin Turkiyeye sanksiyasi erzaq mallarina gore<\/p>\n<p><strong>G20 (Boyuk Iyirmilik)- <\/strong>ABS, Argentina, Avstraliya, Brazilya, Kanada, Cin, Avropa Birliyi, Fransa, Almaniya, Hindistan, Indoneziya, Italiya, Yaponiya, Meksika, Rusiya, Seudiyye Erebistani, CAR, Turkiye, Birlesmis Kralliq, Cenubi Korea<\/p>\n<ol>\n<li>Eliyeve <strong>Unesconun xowmeramli sefiridir<\/strong>&#8211; Medeniyyet,, ARnin musiqi irsininin ve wifahi xalq edebiyyatinin qorunub saxlanmasi ve inki\u015faf etdirilmesi sahesinde<br \/>\nHem Bash nazir, hem deputat,hemde prezident olan shexs &#8211; <strong>Ilham Eliyev<\/strong><strong><\/p>\n<p><\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Avropa oyunlarinin Azerbaycan ucun ehemiyyeti<\/strong>&#8211; Beynelxalq arenada tan\u0131nma,Avropaya \u0130nteqrasiya<br \/>\n<strong>Avropa oyunlari ke\u00e7irilmesi haqda<\/strong> 2012 ci il Italiya Roma seherinde qerar verilib<\/p>\n<p><strong>AR Beynelxalq ohdelikleri<\/strong>&#8211; Huquq ve azadliqlarin temin olunmasi,demokratiyanin inkisafi,enerji tehlukesizliyi, Soz azadliginin temin olunmasi Inasan haqlarinin qorunmasi Qolobal problemin helline yardim diger dovletlerin erazi butoluyune hormet<\/p>\n<p><strong>Azerbaycanin terefdar cixdigi beynelxalq muqavileler<\/strong>&#8211; Insan huquqlari uzre beynelxalq konvensiya,interpol,haaqa beynelxaq mehkeme<\/p>\n<p><strong>Azerbaycanin musteqillik dovrunde elde etdiyi en yuksek texniki nealiyyet<\/strong>&#8211; Az\u0259rbaycan\u0131n ilk peyki olan \u201cAzerspace-1\u201d (8 fevral 2013)<br \/>\n<strong>Azerspace-1A peyki orbit\u0259<\/strong> 2013-c\u00fc ilin 7 fevral tarixind\u0259 burax\u0131l\u0131b.<br \/>\nKosmosa Frans\u0131z Qvianas\u0131nda (C\u0259nubi Amerika) yerl\u0259\u015f\u0259n Kuru kosmodromundan burax\u0131lmi\u015fd\u0131r. \u018fsas n\u0259qliy\u0259t\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Arian_5&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Arian 5<\/a>\u00a0raketi.\u00a0Peykin burax\u0131l\u0131\u015f vaxtini 5 d\u0259f\u0259 uzad\u0131l\u0131b.\u00a0Peyki Az\u0259rkosmos ASC idar\u0259 ed\u0259c\u0259k. 46 d\u0259r\u0259c\u0259 \u015f\u0259rq uzunlu\u011fundak\u0131 orbital m\u00f6vqeyi Malayziya t\u0259r\u0259find\u0259n verilmi\u015fdir.<br \/>\n\u018fsas idar\u0259 m\u0259rk\u0259zi Bak\u0131n\u0131n Qarada\u011f rayonu G\u00fczd\u0259k k\u0259ndind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilir. \u0130kinci idar\u0259 m\u0259rk\u0259zi Nax\u00e7\u0131vanda yerl\u0259\u015fdirilir. B\u00fct\u00fcn idar\u0259 m\u0259rk\u0259zl\u0259ri sentyabr ay\u0131n\u0131n ax\u0131r\u0131nad\u0259k bitiril\u0259c\u0259k. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 s\u00fcni peyk\u0259 sahib 11-ci d\u00f6vl\u0259t\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir<\/p>\n<p><strong>Azerspace-2 peyki<\/strong> 2017ci ilde Ariane-5 raketi ile Fransiz Qvineyasindan orbite cixarilmasi nezerde tutulur<\/p>\n<p><strong>Dunya Az qurultaylari<\/strong> :<br \/>\n1. 2001 noyabr<br \/>\n2. 2006 mart<br \/>\n3. 2011 iyul<\/p>\n<p>Azerbaycan <strong>nefti ilk defe dunya bazarina cixib<\/strong>&#8211; 1997 okt 25 novorosiysk kemerle<br \/>\nAzerbaycan <strong>neftinin dunya bzarinda markasi<\/strong>&#8211; AZERILIGHT<br \/>\nAzerbaycan Italya,Turkiye,Gurcustan ve s, olkelere <strong>neft ve qaz ixrac<\/strong> edir<br \/>\n<strong>Neft dashlari<\/strong> 1949 noyabr 7-I insha edilib<br \/>\n<strong>Gune\u015fli yatagi<\/strong> &#8211; 2005 dekabr ayinda istifadeye verilib.. bu yataqdan her gun 900tona yaxin nefte ve qaz hasil edilir.. Bakidan 110 km sherqde yerleshir. Pirallahidan da 100 km uzagligda<\/p>\n<p>Azerbaycanin xarici olkelerde <strong>51 sefirlik<\/strong>. <strong>6 konsulluq<\/strong>. <strong>7 numayendeliyi<\/strong> var<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan s\u00fclhm\u0259raml\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri<\/strong> 1999-2008-ci ill\u0259rd\u0259 Kosovoda beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259liyyatlarda i\u015ftirak etmi\u015fdir. 4 mart 2008-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Milli M\u0259clisi 1999-cu ilin sentyabr\u0131ndan Kosovada yerl\u0259\u015f\u0259n Az\u0259rbaycan s\u00fclhm\u0259raml\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin geri \u00e7a\u011fr\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 q\u0259rar q\u0259bul edib. Buna s\u0259b\u0259b Kosovada s\u00fclhm\u0259raml\u0131 \u0259m\u0259liyyat ke\u00e7irilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn mandat ver\u0259n BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259sinin pozulmas\u0131 v\u0259 Kosovonun m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t elan edilm\u0259sidir.<br \/>\n<strong>Sulhmeramli<\/strong> &#8211; sulh niyyetli, meqsedi sulh, emin-amanliq, sabitlik olan demekdir. Insanlar, ordular, dovletler ve teskilatlarla (fealiyyetleri ile) bagli isledilir<br \/>\n<strong>Azerbaycanin sulhmeramli quvveleri<\/strong> <strong><u>Kosova Efqanistan \u0130raq<\/u><\/strong> olkelerde olub.. hal hazirda Efqanistandadir sulhmeramlilarimiz.. her 6 aydan bir gonderilir,,muzdlu esgerlerdir,,yani pulla.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan diasporu<\/strong> dedikd\u0259 xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 m\u0259skunla\u015fm\u0131\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulurbApar\u0131lm\u0131\u015f m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc i\u015fl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaln\u0131z 2004-c\u00fc ild\u0259 Avropada, \u015eimali Amerikada, MDB m\u0259kan\u0131nda \u00d6zb\u0259kistan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, Norve\u00e7, Niderland, Almaniya, \u0130spaniya, \u0130taliya, Bel\u00e7ika, Bolqar\u0131stan, , Finlandiya, Estoniya, Pol\u015fa, Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirlikl\u0259ri, \u0131, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 AB\u015e-da 40-a yax\u0131n yeni Az\u0259rbaycan icmalar\u0131 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.bu islerle Diasporla \u0130\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259si mesgul olur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Baki ile &#8220;<strong>Qarda\u015fla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r<\/strong>&#8221; Dunya olkelerini yaxinlawdirmaqdan otru bu siyaset choxdan aparilir Hem xarici gorunuwlerine gore de bir birine oxwayir bu weherler (Neapol, \u0130zmir, Hyuston)<br \/>\n<strong>Terkibinde muxtar respublika olan unitar dovletler<\/strong>: Azerbaycan (NMR), Gurcustan (Abxaziya), \u00d6zbekistan (Qaraqalpaq), Moldova (Qaqauz), Cin (Sintszyan Uygur)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>UNESCO (BMT-nin)-<\/strong> elm, tehsil ve medeniyyet uzre BMT. 2ci dunya muharibesinden sonra yaradilib. 1945ci ilde.. Fransada yerle\u015fir qerargahi<br \/>\nUNESCO 195 dovlet daxildir.nizamnemesi 1945 ci il16 noyabrda imzalanib.YUNESKO 3 esas ishchi orqandan ibaretdir. nizamnam\u0259si 9 hiss\u0259, 57 madd\u0259d\u0259n ibar\u0259t olan UNESCO &#8220;T\u0259hsil,<\/p>\n<p>Elm v\u0259 M\u0259d\u0259niyy\u0259t T\u0259\u015fkilat\u0131&#8221;n\u0131n ingilisc\u0259 q\u0131sald\u0131lm\u0131\u015f ad\u0131d\u0131r. Bash konfrans,Iraiyye shurasi ve katiblik.Azerbaycan 1992-ci il iyunun 3 de daxil olub.. 2010 cu il tarixde Mehriban xanim Eliyevaya YUNESKONUN bash direktoru Irina Bokova terefinden MOTSART medali verilmishdir.. UNESCO-nun \u00fcmumi konfraslar\u0131 2 ild\u0259n bir ke\u00e7irilir.<br \/>\n<strong>\u0130SESKO (\u0130KT-n\u0131n) &#8211;<\/strong>tehsil meseleleri uzre islam teskilatidir. 2009cu ilde Baki Islamin paytaxti elan olunmuwdu<br \/>\nAzerbaycan 27 aprel 2007ci ilde uzv olub bu teskilatlara. her iki teskilarin xosmeramli sefiri Azeerbaycanin 1ci xanimi Mehriban Eliyevadir<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n \u00fczv oldu\u011fu\u00a0 Beyn\u0259lxalq T\u0259\u015fkilatlar:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><strong>\u0130KT <\/strong>(\u0130slam Konfrans\u0131 T\u0259\u015fkilat\u0131 ) (ke\u00e7mi\u015f <u>\u0130\u018fT-2011<\/u>)-<strong>1991 dekabr 8<\/strong><\/li>\n<li><strong>AT\u018fT<\/strong> (Avropada T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 )- <strong>1992 yanvar 30<\/strong> (ilk \u00fczv oldu\u011fumuz Avropa t\u0259\u015fkilat\u0131d\u0131r)<\/li>\n<li><strong>BMT <\/strong>(Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131) (ke\u00e7mi\u015f <u>BMLiqasi<\/u>)- <strong>1992 mart 2<\/strong><\/li>\n<li><strong>EKO <\/strong>(\u0130qtisadi \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131) \u2013<strong>1992 fevral<\/strong><\/li>\n<li><strong>Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondunun v\u0259 Beyn\u0259lxalq Yenid\u0259nqurma v\u0259 \u0130nkl\u015faf Bank\u0131 <\/strong>&#8211; <strong>1992<\/strong><\/li>\n<li><strong>MDB<\/strong><strong> (<\/strong><a href=\"https:\/\/www.google.az\/url?sa=t&amp;rct=j&amp;q=&amp;esrc=s&amp;source=web&amp;cd=1&amp;cad=rja&amp;uact=8&amp;ved=0CBkQFjAAahUKEwjSm8q2sIbJAhULWSwKHV1UA48&amp;url=https%3A%2F%2Faz.wikipedia.org%2Fwiki%2FM%25C3%25BCst%25C9%2599qil_D%25C3%25B6vl%25C9%2599tl%25C9%2599r_Birliyi&amp;usg=AFQjCNERDghbxELTRgSxS85iIWXUbzr_Dg&amp;sig2=L586hRQTM5t0sVDoVsheUg\">M\u00fcst\u0259qil D\u00f6vl\u0259tl\u0259r Birliyi<\/a>) (Az\u0259rbaycan, G\u00fcrc\u00fcstan, Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, Tacikistan, \u00d6zb\u0259kistan, erm\u0259nistan, T\u00fcrkm\u0259nistan)- <strong>1993 senytabr 24<\/strong><\/li>\n<li><strong>QD\u018fT<\/strong> (Qara D\u0259niz \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131) &#8211; 1993<\/li>\n<li><strong>\u00dcmumd\u00fcnya Ticar\u0259t T\u0259\u015fkilat\u0131<\/strong> (ke\u00e7mi\u015f <u>QATT<\/u>) m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7i statusunda &#8211; <strong>1993<\/strong><\/li>\n<li><strong>GUAM<\/strong> (G\u00fcrc\u00fcstan, Ukrayna, Az\u0259rbaycan, Moldova) \u2013 <strong>1997 oktyabr 10<\/strong><\/li>\n<li><strong>A\u015e parlament Assembleyas\u0131 <\/strong>(Avropa \u015euras\u0131) \u2013 <strong>2001 yanvar 25<\/strong><\/li>\n<li><strong>Qo\u015fulmamaaq \u0130ttifaq\u0131 \u2013 2011<\/strong><\/li>\n<li><strong>TAQM (<\/strong><a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%BCrk_dili\">t\u00fcrk.<\/a>Avrasya Askeri Stat\u00fcl\u00fc Kolluk Kuvvetleri Te\u015fkilat\u0131) (<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%BCrkiy%C9%99\">T\u00fcrkiy\u0259<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan\">Az\u0259rbaycan<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Q%C4%B1r%C4%9F%C4%B1z%C4%B1stan\">Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan<\/a>\u00a0v\u0259<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Monqolustan\">Monqolustan<\/a>) &#8211; <strong>2013 yanvar 25<\/strong><\/li>\n<li><strong>Nato ile sulh namine emekdashliq programi cherchivesinde emekdashliq<\/strong>\u2013 1994<\/li>\n<li><strong>AB proqram\u0131na qo\u015fulub <\/strong>&#8211; 1994<\/li>\n<li><strong>T\u0259r\u0259fdasl\u0131q v\u0259 \u018fm\u0259kdasl\u0131q sazisi<\/strong>, 1996-da imzalanib ,1999-da quvveye minib, 2006-dan Avropa Qonsuluq siyaseti,<\/li>\n<\/ol>\n<p>Azerbaycan <strong>Dunya Turizm teskilatina<\/strong> 2001de qosulub.. 2011ci ilde de 10illiyi munasibetile TURIZM ILI elan olunmusdur<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan_Respublikas%C4%B1\">Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131<\/a>\u00a0ilk d\u0259f\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/24_oktyabr\">24 oktyabr<\/a>\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2011\">2011<\/a>-ci ild\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/BMT_T%C9%99hl%C3%BCk%C9%99sizlik_%C5%9Euras%C4%B1\"><strong>BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n<\/strong><\/a><strong>\u0131n iki illiy\u0259 qeyri-daimi \u00fczv\u00fc s<\/strong>e\u00e7ilmi\u015fdir<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan 1992-ci ilin 30 yanvar tarixind\u0259 AT\u018fM-\u0259 \u00fczv olur. 1994-c\u00fc ilin 5-6 dekabr\u0131nda Budape\u015ft sammitind\u0259 <strong>AT\u018fM-in ad\u0131n\u0131n AT\u018fT olaraq d\u0259yi\u015film\u0259si<\/strong> q\u0259rara al\u0131n\u0131r. 1995-ci il 1 yanvardan AT\u018fM AT\u018fT olaraq d\u0259yi\u015fdirilir.<br \/>\n<strong>A\u015e-nin mu\u015fahideci dovletleri<\/strong> &#8211; Kanada, Meksika<\/p>\n<p><strong>Azerbyacanin OPEK-e uzv olmamasinin sebebi<\/strong> &#8211; OPEK teskilat kimi uzv olkelerin neft istehsalina ve ixracina nezaret edir..yeni mueyyen kvota mueyyen edilir. Azerbaycan ise bacardigi qeder cox neft istehsal edib satir ki qeyri neft sektorunun inkisafini teskil ede bilsin<\/p>\n<p>Azerbaycanin uzv oldugu.. Cunki azerbaycana serf elemir opeke uzv olmaq.daxil olan olkelere kvota qoyulurdu ixracda azerbaycanin ise esas geliri neftdendi. opeke uzv olanlar mueyyen miqadarda yeni normayla sata bilerler nefti amma Azerbaycan bu werti qebul etmir deye uzv deyil \/. Cunki Azerbaycanda esas gelir menbeyi neftdi. Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada neft bazar\u0131n\u0131n 0.2 faizin\u0259 sahibdi&#8230; Qat\u0131lmaq hecd\u0259 s\u0259rf etmir<\/p>\n<p><strong>Beynelxalq maliyye qurumlari, beynelxalq iqtisadi teskilatlar<\/strong>&#8211; beynelxalq valyuta fondu, dunya banki, avropa yenidenqurma ve ink\u015f\u015faf banki, islam inki\u015faf banki<\/p>\n<p>BVF\u201318.09..1992, dunya banki-25.09.1992. AY\u0130B-1992. Bu illerde uzv olub<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>MDB dagildiqdan sonra uzv olmayan dovletler<\/strong> &#8211; Estoniya, Latviya, Litva- <u>PRIBALTIKA<\/u> <u>OLKELERI <\/u>yani<\/p>\n<p><strong><\/p>\n<p><\/strong><strong>Beynelxalq terror teskilati<\/strong>:<br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/PKK\">PKK<\/a>\u00a0\u2013 Partiya Karkaren K\u00fcrdistan K\u00fcrdistan F\u0259hl\u0259 Partiyas\u0131<br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C6%8Fl-Qaid%C9%99\">\u018fl-Qaid\u0259<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Hizbullah\">Hizbullah<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Kolumbiyan%C4%B1n_%C4%B0nqilab%C3%A7%C4%B1_Silahl%C4%B1_Q%C3%BCvv%C9%99l%C9%99ri\">Kolumbiyan\u0131n \u0130nqilab\u00e7\u0131 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/w\/index.php?title=%C6%8Fbu_S%C9%99yyaf&amp;action=edit&amp;redlink=1\">\u018fbu S\u0259yyaf<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Taliban\">Taliban<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tamil_%C4%B0lamin_Azadl%C4%B1q_P%C9%99l%C9%99ngl%C9%99ri\">Tamil \u0130lamin Azadl\u0131q P\u0259l\u0259ngl\u0259ri<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0nqilab%C3%A7%C4%B1_Xalq_Azadl%C4%B1q_Partiyas%C4%B1_C%C9%99bh%C9%99si\">\u0130nqilab\u00e7\u0131 Xalq Azadl\u0131q Partiyas\u0131 C\u0259bh\u0259si<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Sendero_Luminoso_%C4%B0%C5%9F%C4%B1ql%C4%B1_Yol&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Sendero Luminoso \u0130\u015f\u0131ql\u0131 Yol<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tupak_Amaru_%C4%B0nqilab_H%C9%99r%C9%99kat%C4%B1\">Tupak Amaru \u0130nqilab H\u0259r\u0259kat\u0131<\/a><br \/>\n-Kataib<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ermeni terror tesklati<\/strong> \u2013 ASALA, Da\u015fnaqs\u00fctyun, Hincak, Apastol Gegoran.<br \/>\nMehsur <strong>terror teshkilat rehberi<\/strong> ise Akop Akopyandi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u0130qtisadi teskilatlar<\/strong> &#8211; Dunya banki,\u015eanxay emekdasliq teskilati,Beynelxaql Maliyye Koorparasiyasi,Beynelxalq ,Valyuta fondu..<\/p>\n<p><strong>Siyasi teskilatlar<\/strong> \u2013 BMT, MDB,IKT,TAQM, A\u015e<br \/>\n<strong>A\u0130 iqtisadi-siyasi te\u015fkilatdir<\/p>\n<p><\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda <strong>b\u00fcdc\u0259d\u0259nk\u0259nar m\u0259qs\u0259dli d\u00f6vl\u0259t sosial fondlar\u0131<\/strong>na a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lar daxildir:<br \/>\n1) D\u00f6vl\u0259t Sosial M\u00fcdafi\u0259 Fondu;<br \/>\n2) \u018fhalinin M\u0259\u015f\u011fullu\u011funa K\u00f6m\u0259k Fondu;<br \/>\n3) \u018flill\u0259rin Sosial M\u00fcdafi\u0259 Fondu. DSMF, SKMF, Ehalinin sosial mudafie fondu, QHT-e aid bir sira fondlar (h. Eliepyev fondu meselen) , qeyri dovlet pensiya fondlari, prezindetin ehtiyyat fondu, dovlet neft fondu ( neft gelrilerinin semerli istifadesi meqsedi ile ) ve s<\/p>\n<p><strong>QHT<\/strong>-dey\u0259nd\u0259 H\u00f6k\u00fcm\u0259td\u0259n as\u0131l\u0131 olmayan t\u0259\u015fkilatlar ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcr. Heyd\u0259r \u018fliyev fondu , \u0130r\u0259li ictimai birliyi, \u015e\u0259ffafl\u0131q t\u0259\u015fkilat\u0131, Az D\u00f6vl\u0259t Neft fondu, &#8220;Qaraba\u011f azadl\u0131q t\u0259\u015fkilat\u0131&#8221;, &#8220;Qazil\u0259r&#8221; ictimai birliyi v\u0259 s. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u018flill\u0259rin Dizayn Assosiasiyas\u0131 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Beyn\u0259lmil\u0259l\u00e7\u0131 \u018flil D\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259r Fondu Az\u0259rbaycan G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r C\u0259miyy\u0259ti \u0130ctimai Birliyi \u201cQaraba\u011f Qazil\u0259ri\u201d \u0130ctimai Birliyi Qaraba\u011f M\u00fcharib\u0259si \u018flill\u0259ri, Veteranlar\u0131 v\u0259 \u015e\u0259hid Ail\u0259l\u0259ri \u0130ctimai Birliyi Qaraba\u011f \u018flill\u0259rin\u0259 Qay\u011f\u0131 C\u0259miyy\u0259ti<br \/>\n<strong><br \/>\nHeyder Eliyevin dogum<\/strong> ve <strong>olum <\/strong>tarixi &#8211; 10 may 1923 ve\u00a0 12 dekabr 2003<\/p>\n<p><strong>H.Eliyev fondu<\/strong> &#8211; 10 may 2004 c\u00fc ild\u0259 H.\u018fiyevin xatir\u0259sin\u0259 xalq\u0131n h\u00f6rm\u0259t v\u0259 ehtiram\u0131n\u0131 ifad\u0259 etm\u0259k, milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik ideyalar\u0131n\u0131 yeni n\u0259sl\u0259 a\u015f\u0131lamaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f QHT-dir UNESCO-nun v\u0259 \u0130SESCO-nun xo\u015fm\u0259raml\u0131 s\u0259firi Az\u0259rbaycan\u0131n birinci xan\u0131m\u0131 Mehriban \u018fliyeva prezidentidi<\/p>\n<p><strong>Dovlet Neft fondu<\/strong> 29.11.1999 \u00a0Neft gelirlerinin semereli istifadesi meqsedi ile yaradilib<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1994-c\u00fc il sentyabr\u0131n 20-d\u0259 Bak\u0131da G\u00fcl\u00fcstan saray\u0131nda X\u0259z\u0259rin Az\u0259rbaycan sektorundak\u0131 &#8220;Az\u0259ri&#8221;, &#8220;\u00c7\u0131raq&#8221;, &#8220;G\u00fcn\u0259\u015fli&#8221; yataqlar\u0131n\u0131n d\u0259rin su qatlar\u0131ndak\u0131 neftin birg\u0259 i\u015fl\u0259nm\u0259si haqq\u0131nda d\u0259y\u0259ri 7,4 mlrd. dollar olan &#8220;m\u0259hsulun pay b\u00f6lg\u00fcs\u00fc&#8221; tipli m\u00fcqavil\u0259 imzaland\u0131. &#8220;<strong>\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si<\/strong>&#8221; Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Milli M\u0259clisi t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259sdiq edildi v\u0259 12 dekabr 1994-c\u00fc ild\u0259 q\u00fcvv\u0259y\u0259 mindi. &#8220;\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si&#8221;nd\u0259 d\u00fcnyan\u0131n <strong>8 \u00f6lk\u0259sinin<\/strong> (Az\u0259rbaycan, AB\u015e, B\u00f6y\u00fck Britaniya, Rusiya, T\u00fcrkiy\u0259, Norve\u00e7, Yaponiya v\u0259 S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131) <strong>13 \u0259n m\u0259\u015fhur neft \u015firk\u0259ti <\/strong>(Amoko, BP, MakDermott, Yunokal, ARDN\u015e, LUKoyl, Statoyl, Ekson, T\u00fcrkiy\u0259 Petrollar\u0131, Penzoyl, \u0130to\u00e7u, Remko, Delta) i\u015ftirak etmi\u015fdir.<\/p>\n<p><strong>YAP<\/strong>&#8211;\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan\">Az\u0259rbaycan<\/a>\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Siyasi_partiyalar\">siyasi partiyas\u0131<\/a>. \u00dczvl\u0259rinin say\u0131 yar\u0131m milyondan art\u0131qd\u0131r. Partiyan\u0131n \u0259sas\u0131<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/1992\">1992<\/a>-ci ild\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Heyd%C9%99r_%C6%8Fliyev\">Heyd\u0259r \u018fliyev<\/a>\u00a0t\u0259r\u0259find\u0259n NMR-da qoyulub.\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2003\">2003<\/a>-c\u00fc ild\u0259n b\u0259ri partiyan\u0131n s\u0259dri\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0lham_%C6%8Fliyev\">\u0130lham \u018fliyevdir<\/a>. Yeni Az\u0259rbaycan Partiyas\u0131n\u0131n lideri \u0130.\u018fliyev\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2003\">2003<\/a>-c\u00fc v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2008\">2008<\/a>-ci v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2013\">2013<\/a>-ci ill\u0259rd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan_Respublikas%C4%B1_Prezidenti\">Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidenti<\/a>\u00a0se\u00e7kil\u0259rind\u0259 qalib olub.\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/2015-ci_il_Az%C9%99rbaycan_Respublikas%C4%B1n%C4%B1n_Milli_M%C9%99clisin%C9%99_se%C3%A7kil%C9%99r\">2015-ci il Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Milli M\u0259clisin\u0259 se\u00e7kil\u0259rd<\/a>\u0259 partiya 125 mandatdan 70-in\u0259 sahib olmu\u015fdur.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>SSRI yaranib<\/strong> 1922 ci il 30 dekabrda Ele hemin tarixde de Ilk terkibine qatilan respublikalardan biri de Azerbaycan olub. Hemin vaxt ZSFSR daxilinde idi ancaq 1936 da Azerbaycan adi altinda birbasa daxil oldu<\/p>\n<p>Azerbaycan 28 aprel1936ci ilde <strong>SSRI-nin terkibine daxil edilib<br \/>\nSSR\u0130-nin ilk v\u0259 son prezidenti<\/strong>-Qarba\u00e7ov<br \/>\n<strong>Az\u0259rbaycan\u0131n ilk prezidenti<\/strong>-A.M\u00fct\u0259llibov, daha sonra Isa q\u0259mb\u0259r, Elcibey olub..<br \/>\n<strong>M\u00fcst\u0259qil AR-nin ilk prezidenti (iyun1992-ci ilde demokratik secki yolu ile secilen ilk prezident<\/strong> <strong>ile secilen ilk prezident<\/strong>)-El\u00e7ib\u0259y<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Azerbaycanin musteqilliyini taniyan ilk dovletler<\/strong>&#8211; 9 noyabr 1991\u2013 Turkiye, 11dekabr 1991\u2013 Rum\u0131niya, 13 dekabr 1991\u2013 Pakistan, Israil, Iran<\/p>\n<p><strong>Ilham Eliyev prezident se\u00e7ildikd\u0259n sonra ilk xarici s\u0259f\u0259ri Fransaya<\/strong> olmu\u015fdur. 22 yanvar 2003 c\u00fc il.<\/p>\n<p><strong>Dunya Bank\u0131<\/strong> &#8211; II D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n z\u0259r\u0259r \u00e7\u0259kmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 yard\u0131m g\u00f6st\u0259rir<\/p>\n<p><strong>UMM<\/strong>&#8211; olke vetendaslarinin hemin olkede ve xarici olkelerde istehsal etdikleri mal ve xidmettlerin bazar qiymetinin mecmusu<\/p>\n<p><strong>UDM-<\/strong>olke erazisinde vetendaslarin ecnebilerin butun sexslerin istehsal etdiyi mal ve xidmetlerin bazar qiymetinin mecmusu (<\/p>\n<p><strong>Qloballa\u015fma<\/strong>-derinle\u015fme, geni\u015flenme, dunyani daha cox ehate etmek.. deyerlerin umumile\u015fdirilmesi, butun dunyanin i\u015f birliyi etmesi, sosial, medeni, texnoloji, herbi, maliyye ve s. sahede<\/p>\n<p><strong>Ermeni soyqrimini taniyan dovletler<\/strong> :<br \/>\n-Uruguay (1965, 2004-2005)<br \/>\n-Rusiya (24aprel 1995)<br \/>\n-Fransa (2000)<br \/>\n<strong>Qondarma ermeni soyqirimini taniyan<\/strong> yegane musalman olkesi Livandir&#8230;.en birinci ise soyqrimi Uruqvay taniyib&#8230;..hal hazirda Turkiyenin AB-ye daxil olmasina mane gosteren yegane en boyuk problemdi.<br \/>\n<strong>Qondarma ermeni soyqrimini tanimayan olke<\/strong>&#8211; Pakistan<br \/>\n<strong>Ermenistanin musteqilliyini tanimayan olke: <\/strong>Pakistan<\/p>\n<p>7 dekabr 2015de <strong>ermenistan&#8217;da referendum qebul olundu<\/strong>..\u00f6lke yeniden parlamentli respublikaya \u00e7evrilib..Ba\u015f nazirin selahiyyetleri artr\u0131ld\u0131<\/p>\n<p><strong>Azerbaycanciliq mefkuresi<\/strong>&#8212; Azerbaycan cox milletli olkedir,burda milliyetcilik yox vetenda\u015fliq deyerleri x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m\u0259 sahibdi,milliyet\u00e7iliye \u015fovinizme qar\u015fi m\u0259fkur\u0259dir.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Suriya qacqinlarini Avropa qebul etmir, cunki avropada aksiyalar gedir sebeb ise din ayriligi adet enene ayriligi avropa ise qazaxistan ve qirgizstan birde turkiyeye kullu miqdarda pul teklif edirki qacqinlari qebul etsin<\/p>\n<p><strong>Suriya miqrantlar\u0131n\u0131<\/strong> &#8211; <u>qebul eden \u00f6lkeler<\/u> T\u00fcrkiye,Xorvatiya,Avstiya,Almaniya<br \/>\n<u>qebul etmeyen olkeler <\/u>Macaristan,Serbiya,\u00c7exiya<\/p>\n<p><strong>Suriyadan Avropaya gelen qacqinlar<\/strong>&#8211; men butun xeberleri internetde izledim hefteynen aynan olan statistikalari topladim 654 000 oldu Hele internetde olanlari deyirem<br \/>\ntekce turkiye ise deyen 3 milyon<br \/>\nEn cox yunanistana gelib 160 min<br \/>\nCexiya en az olandi 884 nefer<\/p>\n<p>\u0130\u015e\u0130Din gundelik geliri 3 milyon dollardi.. \u0130\u015e\u0130D-in \u0259sas g\u0259lir m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259sas yeri neftd\u0259n g\u0259lirl\u0259r tutur. G\u00fcnd\u0259lik 20-40 min barel neft sat\u0131r.Bareli 25 dollardan&#8230;G\u00fcnd\u0259lik g\u0259liri-500 min-1milyon dollard\u0131&#8230;Birba\u015fa vergil\u0259r-10-30%-dir. Ayl\u0131q kommunal \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259r-20-60dollar aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Bayraq meydani<\/strong> &#8211; tikilmesi haqqinda Prezident noyabrin 7-si 2007-ci ilde serencam imzalayib ve 2010-cu il sentyabrin 1-de Azerbaycanin Azenko \u015firketi (tikinti sirketi) terefinden aclishi olub. 35:70 nisbetindedi. Direyin hundurluyu 162 mentrdi<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Azerbaycanin <strong>ilk herbi naziri <\/strong>Xosrov bey Sultanov , sonra Semed bey Mehmandarov geldi.. <strong>Halhazirda General palkovnik<\/strong> Zakir Hesenov<\/p>\n<p><strong>ilk dovlet katibi<\/strong> Tofiq Ismayilov olub.<strong>Halhirda ba\u015f nazir<\/strong> &#8211; Artur Resulzade<\/p>\n<p><strong>AXC<\/strong> 1918,sahesi 147 min, erazisi 114 min .<strong>AXC Parlamentin sedri<\/strong> \u018f.Top\u00e7uba\u015fov, <strong>hokumetin bascisi (ba\u015f nazir)<\/strong> Feteli xan Xoyski,Nesib bey Yusifbeyli<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>AXC-nin nazirleri<\/strong> \u018fli M\u0259rdan b\u0259y Top\u00e7uba\u015fov, F\u0259t\u0259li Xan Xoyskide<\/p>\n<p>AXC\u00a0 <strong>M.E.Resulzadenin vezifesi<\/strong> Milli suranin sedri, musavatin sedri olub. Milli sura parlament yaradilana qeder (1918 7dekabra qeder) qanunverici orqan olub<\/p>\n<p><strong>AXC dovrunde<br \/>\n<\/strong>-Birinci kabine Nazirl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri v\u0259 daxili i\u015fl\u0259r naziri \u2013 F.Xoyski (bit\u0259r\u0259f).<br \/>\n-H\u0259rbi nazir \u2013 X.SuItanov (m\u00fcsavat).<br \/>\n-Xarici i\u015fl\u0259r naziri \u2013 M.H.Hac\u0131nski (m\u00fcsavat)\u2026. Topcubasov, Xoyski, m\u0259mm\u0259d yusif Ceferov da olub sonraki kabinetlerde<br \/>\nEkincilik ve emek naziri &#8211; Ekber aga Seyxislamov<br \/>\n<strong>AXC dovrunde<\/strong> olkemizin Konstutisiyasi <strong>\u0130stiqlal beyannamesi<\/strong> ile evez edilmi\u015fdi<br \/>\n<strong>AXCnin suqut sebebi<\/strong>\u00a0&#8211; On birinci q\u0131rm\u0131z\u0131 ordu t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal\u0131.<\/p>\n<p>AXCnin de <strong>fakto tan\u0131nmas\u0131n\u0131 Antantaya<\/strong>\u00a0 Top\u00e7uba\u015fov tan\u0131nmalar\u0131 hqq\u0131nda s\u0259n\u0259di\u00a0 t\u0259qdim edir onlar da tanmaq ist\u0259mirl\u0259r lkin kerzonun t\u0259klifind\u0259n sonra raz\u0131 olurlar<\/p>\n<p>1918 iyun 26 da herbi hisse Elahdde korpus yaradilib. Hemin il avqustun 1-de Herbi Nazirlik tesis edilib ve Xosrov bey Sultanov herbi nazir teyin olunub. 1918-ci il dekabr\u0131n 25-de ise pe\u015fekar herb\u00e7i, \u00e7ar ordusunda \u015ferefli yol ke\u00e7mi\u015f general Semed bey Mehmandarov herbi nazir, general-leytenant Elia\u011fa \u015e\u0131xlinski nazir m\u00fcavini, Hebib bey Selimov ise Ba\u011f Qerargah reisi teyin edilibler<\/p>\n<p>AXC dovrunde ilk pul vahidi- <strong>Baki bonu<\/strong><\/p>\n<p><strong>AXC dovrunden (1918) gelen bayramlar:<\/strong><br \/>\n-Respublika G\u00fcn\u00fc &#8211; 28 may<br \/>\n-Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri g\u00fcn\u00fc &#8211; 26 iyun<br \/>\n-D\u00f6vl\u0259t Bayra\u011f\u0131 G\u00fcn\u00fc &#8211; 9 noyabr<\/p>\n<p>Azerbaycanda <strong>ucrengli bayraq ideyasini<\/strong> ilk defe Fyuzat jurnalin redaktoru olmu\u015f <strong>Eli bey Huseynzade<\/strong> ireli surub<\/p>\n<p><strong>Gerb<\/strong> AXC dovrunde qebul olunmam\u0131\u015fd\u0131, layihesi var idi sadece, 1993 c\u00fc ilde MM terefinden muzakire edilerek o dovrdeki gerb layihesinde bezi deyi\u015fiklik edilerek qebul edilib. <strong>D\u00f6vl\u0259t gerbinin sxemini v\u0259 t\u0259svirini<\/strong> ilk d\u0259f\u0259 C\u0259lil M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259nin n\u0259v\u0259si Rafiq M\u0259mm\u0259dov ir\u0259li s\u00fcr\u00fcb<\/p>\n<p><strong>Aypara ve 8guseli ulduzun menasi<\/strong> &#8211;<br \/>\nResulzadenin fikrine esasen elmler akademiyasi tesdiq edib <strong>8guseli ulduz 8prinsipe<\/strong> esaslanir.. Turkculuk.cagdasliq.demokratiklik.dovletlik.medeniyyetlilik.azerilik. beraberlik.islamliliq.<br \/>\n<strong>Ayparan\u0131n<\/strong> Bizans\u0131n gerbi oldu\u011fu bildirilir. Osmanl\u0131lar Konstontinopolu tutduqdan sonra, h\u0259min gerb islam dinin simvolu kimi se\u00e7ilib v\u0259 bu dind\u0259n olan xalqlar aras\u0131nda yay\u0131l\u0131b. Ba\u015fqa bir fikird\u0259 is\u0259 ayparan\u0131n t\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n simvolu oldu\u011fu g\u00f6st\u0259rilir.<br \/>\n<strong>Ulduz <\/strong>ozu gune\u015fi ayi temsil edir ag olmasi da sulh isteyi menasindadi parlaq sulh dolu gelecek gibisinden<strong><\/p>\n<p><\/strong><\/p>\n<p><strong>Qisa muddette prezidentin v\u0259zif\u0259l\u0259rini h\u0259yata kecirib<\/strong> &#8211; Yaqub Memmedov.<\/p>\n<p><strong>Belqrad diviziyasi<\/strong>&#8211; 2ci D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycanl\u0131lar<\/p>\n<p><strong><br \/>\nAz\u0259rbaycanda q\u0259dim d\u00f6vl\u0259tl\u0259r<\/strong> &#8211; Manna, Midiya, Atropatena, Albaniya<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>AR bayraginda dine yer verilmesinin sebebi<\/strong>&#8211;<br \/>\n1)\u00a0 H.Eliyev:Az Resp dunyevi dovletdir,amma biz islam dinine mensubuq..<br \/>\n2) \u0130lham \u018fliyev :Az\u0259rbaycan d\u00fcny\u0259vi d\u00f6vl\u0259t olsa da bizim milli m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimiz vard\u0131r ki o da islamd\u0131r&#8230;<br \/>\nYeni dunyevi olsaqda xalqin esasi islama etiqad edir Az Resp tolerant dovletdir bu o demekdirki bizde butun dinlere beraber baxilir herkesin vicdan azadligi temin olunur. Bayraq h\u00fcquqi siyasi yox, idealogiya r\u0259mzidir. Onuncun bayragin ustunde dinin remzi var<\/p>\n<p><strong>Azerbaycan bayraginda dinin remzi<\/strong> var- Orda yazilib ki biz,axc.nin varisleriyik hem\u015fn dovrede gebul edilmi\u015f bayraqi gebul etdik.olkede esas din islam dinidi.islam dinine mensub lakin dini qanunlarla idare olunmur olke din dovletden ayridi qanunlarlq idare olunur. Olke dunyevilik prinsipi ile idare olunur.<\/p>\n<p><strong>Neft kemerleri :<\/strong><br \/>\n-Baki Novorosiyysk 1996.,<br \/>\n-Baki \u2013Supsa\u2013 17 aprel 1999 (Azerbaycan,Gursutan,Ukrayna),<br \/>\n-Baki\u2013Tbilisi\u2013Ceyhan 18 noyabr 1999 (Azerbaycan,Turkiye,G\u0131rcustan),<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan boru x\u0259tti<\/strong>&#8211; Baki Tiblisi Ceyhan neft kemeri 3 olkenin olkesinden kecen neft kemedir. Azerbaycan, Gurcustan ve Turkiye. 2006ci ilde istismara verilib. Terefda\u015flari BP, Socar ve s, \u015firketlerdir. Azerbaycandan (Baki) ba\u015flayir Turkiyede (Ceyhan) bitir. Uzunlugu 1,768 km-dir. Bu neft kemeri vasitesile Azerbaycan neftini Xezerden Turkiyenin Ceyhan limanina, oradan da Araliq denizine neql edirler..<br \/>\n20 sentyabr 1994cu ilde ADN\u015e ile dunyanin 11 neft \u015firketi arasinda &#8220;Esrin Muqavilesi&#8221; imzalandi.. Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan boru x\u0259ttid\u0259n sonra Az\u0259rbaycanda v\u0259 Qafqazda \u0259n b\u00f6y\u00fck layih\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259miryolu x\u0259tti d\u0259miryolu layih\u0259sidir.<\/p>\n<p><strong>Baki Tiblisi Ceyhan neft kemeri haqqinda muqavile<\/strong> 1999cu il istanbul samite esasen Azerbaycan Turkiye Gurcutsan Qazaxistan Turkmenistan terefinden imzalanib.<br \/>\n<strong><br \/>\n<\/strong><strong>Nabukko Vest qaz k\u0259m\u0259ri<\/strong> \u2014 X\u0259z\u0259r b\u00f6lg\u0259si v\u0259 Orta \u015e\u0259rq t\u0259bii qaz ehtiyatlar\u0131n\u0131 Avropa bazarlar\u0131na \u00e7atd\u0131rma\u011f\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan qaz k\u0259m\u0259ri layih\u0259sidir. Nabukko layih\u0259si Avropa Birliyi v\u0259 AB\u015e t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nir. Trans Avropa \u015e\u0259b\u0259k\u0259si Enerji proqram\u0131nda layih\u0259si strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tli layih\u0259 kimi g\u00f6st\u0259rilib. Nabukkonun \u0259sas m\u0259qs\u0259di Avropa Birliyi \u00f6lk\u0259l\u0259rini X\u0259z\u0259r h\u00f6vz\u0259si v\u0259 Yax\u0131n \u015e\u0259rqin t\u0259bii qaz ehtiyatlar\u0131 il\u0259 daha yax\u015f\u0131 birl\u0259\u015fdirm\u0259kdir. Bununla da Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00f6z t\u0259bii qaz \u00fczr\u0259 t\u0259chizat m\u0259nb\u0259l\u0259rini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259k v\u0259 Avropan\u0131n \u0259sas t\u0259bii qaz t\u0259dar\u00fck\u00e7\u00fcs\u00fc Rusiyadan t\u0259bii qaz al\u0131nmas\u0131nda as\u0131l\u0131l\u011f\u0131n\u0131 azaltmaqd\u0131r. Rusiya v\u0259 Ukrayna aras\u0131nda tez-tez ba\u015f ver\u0259n qaz m\u00fcbahis\u0259l\u0259ri v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 Avropan\u0131n qazs\u0131z qalmas\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259si Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin alternativ enerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri v\u0259 mar\u015frutlar\u0131 axtarmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. Beyn\u0259lxalq Enerji Agentliyinin ke\u00e7mi\u015f r\u0259hb\u0259ri Nabuo Tanakan\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Nabukko qaz k\u0259m\u0259ri t\u0259chizat\u00e7\u0131lar\u0131n say\u0131n\u0131n art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259sind\u0259 C\u0259nub ax\u0131n\u0131 layih\u0259sind\u0259n daha effektiv olacaq<br \/>\n<strong>Qeyd:<\/strong> <u>Orta \u015e\u0259rq<\/u> <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Suriya\">Suriya<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0raq\">\u0130raq<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Q%C9%99t%C9%99r\">Q\u0259t\u0259r<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Kipr\">Kipr<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ordaniya\">\u0130ordaniya<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0srail\">\u0130srail<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Livan\">Livan<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ran\">\u0130ran<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/F%C9%99l%C9%99stin\">F\u0259l\u0259stin<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/S%C9%99udiyy%C9%99_%C6%8Fr%C9%99bistan%C4%B1\">S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Birl%C9%99%C5%9Fmi%C5%9F_%C6%8Fr%C9%99b_%C6%8Fmirlikl%C9%99ri\">Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirlikl\u0259ri<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Oman\">Oman<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/K%C3%BCveyt\">K\u00fcveyt<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/B%C9%99hreyn\">B\u0259hreyn<\/a>,<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Y%C9%99m%C9%99n\">Y\u0259m\u0259n<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Misir\">Misir<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C6%8Ffqan%C4%B1stan\">\u018ffqan\u0131stan<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Pakistan\">Pakistan<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tunis\">Tunis<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C6%8Flc%C9%99zair\">\u018flc\u0259zair<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Liviya\">Liviya<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Sudan\">Sudan<\/a>\u00a0v\u0259\u00a0M\u0259rake\u015f, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%BCrkiy%C9%99\">T\u00fcrkiy\u0259<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Y%C9%99m%C9%99n\">Y\u0259m\u0259n<\/a><br \/>\n<u>Uzaq \u015e\u0259rq<\/u> &#8211; \u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Rusiya\">Rusiya<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C3%87in\">\u00c7in<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Koreya\">Koreya<\/a>\u00a0(KDXR v\u0259 Koreya Respublikas\u0131) v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Yaponiya\">Yaponiya<\/a>\u00a0\u0259razil\u0259rinin \u015f\u0259rqi aidd\u0131r. B\u0259z\u0259n\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Filippin\">Filippini<\/a>\u00a0d\u0259 Uzaq \u015e\u0259rq\u0259 aid edirl\u0259r<br \/>\nYax\u0131n \u015e\u0259rq d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lard\u0131r: <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan\">Az\u0259rbaycan<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Birl%C9%99%C5%9Fmi%C5%9F_%C6%8Fr%C9%99b_%C6%8Fmirlikl%C9%99ri\">B\u018f\u018f<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/B%C9%99hreyn\">B\u0259hreyn<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Erm%C9%99nistan\">Erm\u0259nistan<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/G%C3%BCrc%C3%BCstan\">G\u00fcrc\u00fcstan<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ordaniya\">\u0130ordaniya<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0raq\">\u0130raq<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ran\">\u0130ran<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0srail\">\u0130srail<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Kipr\">Kipr<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/K%C3%BCveyt\">K\u00fcveyt<\/a>, <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Q%C9%99t%C9%99r\">Q\u0259t\u0259r<\/a><\/p>\n<p><strong>Cenub axini<\/strong> Rusiyanin Avropaya qaz kemerinin cekilmesini nezerde tutan bir layihe idi. Nabukko vest layihesine reqib olarag gosterilirdi. Lakin Rusiyanin Avropa Ittifaqi ile munasibetlerinin pislesmesi neticesinde layihe heyata kecirilmemishdir. Bele ki, Avropa Rusiyadan qaz asililigini azaltmag ucun diger layihelere uz tutur ki, bunlardan da biri Azerbaycan tebii qazini neql etmeyi nezerde tutan TAP layihesidir&#8230; Shahdeniz 2 yataginin istismari TAP (Trans Adriatic Pipeline) kemeri vasitesile qaz neqli ucun nezerde tutulur..<br \/>\n\u015eahd\u0259nizd\u0259n g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n qaz C\u0259nub Qaz Boru x\u0259tti vasit\u0259sil\u0259 G\u00fcrc\u00fcstandan ke\u00e7ib T\u00fcrkiy\u0259 s\u0259rh\u0259dl\u0259rin\u0259 yeti\u015fir. Buradan SOCAR-\u0131n operatorlu\u011fu il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n TANAP layih\u0259si ba\u015flay\u0131r v\u0259 1850 km boyunca T\u00fcrkiy\u0259nin \u015e\u0259rqind\u0259n Q\u0259rbin\u0259 do\u011fru uzan\u0131r. Sonrak\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 TAP layih\u0259si Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131 Yunan\u0131stan, Albaniya v\u0259 Adriatik d\u0259nizind\u0259n ke\u00e7ir\u0259r\u0259k \u0130taliyaya \u00e7atd\u0131racaq. Layih\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259sas s\u0259hmdard\u0131r v\u0259 \u0259sas maliyy\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fc d\u0259 m\u0259hz \u00f6lk\u0259miz \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n<p><strong>Var\u015fava M\u00fcqavil\u0259si T\u0259\u015fkilat\u0131 (VMT)<\/strong> \u2014 14 may 1955-ci ild\u0259 SSR\u0130 v\u0259 Avropadak\u0131 sosialist bloku d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n imzalanan Var\u015fava m\u00fcqavil\u0259si \u0259sas\u0131nda yaranan h\u0259rbi ittifaq. Bu m\u00fcqavil\u0259 NATO-nun yarad\u0131lmas\u0131na SSR\u0130-nin cavab\u0131 idi. M\u00fcqavil\u0259nin \u015f\u0259rtl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u00fcqavil\u0259y\u0259 qo\u015fulan \u00f6lk\u0259l\u0259r beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 g\u00fcc n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259k v\u0259 t\u0259tbiq etm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259k v\u0259 m\u00fcqavil\u0259y\u0259 qo\u015fulan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n h\u0259r hans\u0131 birin\u0259 h\u0259rbi h\u00fccum olaca\u011f\u0131 t\u0259qdird\u0259 ona b\u00fct\u00fcn m\u00fcmk\u00fcn vasit\u0259l\u0259rl\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n h\u0259rbi q\u00fcvv\u0259 il\u0259 d\u0259rhal yard\u0131m etm\u0259k \u00f6hd\u0259liyini g\u00f6t\u00fcr\u00fcrd\u00fcl\u0259r.<br \/>\nM\u00fcqavil\u0259 Albaniya, Almaniya Demokratik Respublikas\u0131, Bolqar\u0131stan, \u00c7exoslovakiya, Macar\u0131stan, Pol\u015fa, Rum\u0131niya v\u0259 SSR\u0130 aras\u0131nda imzalanm\u0131\u015f v\u0259 5 iyun 1955-ci ild\u0259 q\u00fcvv\u0259y\u0259 minmi\u015fdir. \u018fslind\u0259 Var\u015fava M\u00fcqavil\u0259si \u0259vv\u0259ll\u0259r SSR\u0130 il\u0259 \u00c7exoslovakiya (1943), Pol\u015fa (1945), Bolqar\u0131stan, Macar\u0131stan ve Rum\u0131niya (1948) aras\u0131nda imzalanm\u0131\u015f ikit\u0259r\u0259fli m\u00fcqavil\u0259l\u0259ri tamamlay\u0131rd\u0131. Almaniya Demokratik Respublikas\u0131 Pakt\u0131n h\u0259rbi qoluna 1956-c\u0131 ild\u0259 qo\u015fuldu. 1962-ci ild\u0259 Albaniya SSR\u0130 il\u0259 siyasi ixtilaflar\u0131na g\u00f6r\u0259 t\u0259\u015fkilatdak\u0131 f\u0259aliyy\u0259tini dondurdu v\u0259 1968-ci ild\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131n qo\u015funlar\u0131n\u0131n \u00c7exoslovakiyaya yeridilm\u0259sind\u0259n sonra onu t\u0259rk etdi.<br \/>\nSSR\u0130-d\u0259, M\u0259rk\u0259zi v\u0259 \u015e\u0259rqi Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 ba\u015f ver\u0259n sistem d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri s\u0259b\u0259bind\u0259n 1991-ci ilin fevral\u0131nda VMT \u00fczvl\u0259ri t\u0259\u015fkilat\u0131n h\u0259rbi strukturlar\u0131n\u0131n l\u0259\u011fv edilm\u0259si bar\u0259d\u0259 q\u0259rar q\u0259bul etdil\u0259r. 1 iyul 1991-ci ild\u0259 is\u0259 Var\u015fava M\u00fcqavil\u0259sinin q\u00fcvv\u0259d\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259si bar\u0259d\u0259 Protokol q\u0259bul olundu, bununla da Var\u015fava M\u00fcqavil\u0259si T\u0259\u015fkilat\u0131 \u00f6z f\u0259aliyy\u0259tini dayand\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u015eanxay \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 (\u015e\u018fT)<\/strong> 2001-ci il iyunun 15-d\u0259 \u015eanxayda 5 \u00f6lk\u0259nin (Rusiya, \u00c7in, Qazax\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan, Tacikistan v\u0259 Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan) prezidentl\u0259rinin birg\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc zaman\u0131 yarad\u0131lm\u0131\u015f, daimi \u0259saslarla f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n regional beyn\u0259lxalq birlikdir. \u00dczv \u00f6lk\u0259l\u0259r. Rusiya, Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, \u00c7in, Tacikistan, Hindistan, Pakistan v\u0259 \u00d6zb\u0259kistand\u0131r. \u018ffqan\u0131stan, \u0130ran, Monqolustan v\u0259 Belarus m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7i statusuna malikdir, Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, Kambocaya, Nepal, Erm\u0259nistan v\u0259 \u015eri-Lanka &#8220;dialoq \u00fczr\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015f&#8221;d\u0131r. M\u0259qs\u0259di. \u015e\u018fT-in m\u0259qs\u0259dl\u0259ri i\u015ftirak\u00e7\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda mehriban qon\u015fuluq v\u0259 dostluq, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 etimad\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259si, m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rd\u0259 effektiv \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259\u015fviqi, regionda s\u00fclh\u00fcn, sabitliyin v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 s\u0259yl\u0259rin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259sidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>TANAP-TRANS<\/strong> Anadolu..Tap-Trans Adriatik.. Turkiyeni shahdeniz qaz ehtiyyatlari ile temin etmek.TANAP Turk\u0131ye, Gurcustan serhedd\u0131nden turk\u0131ye yunan\u0131stan serhedd\u0131ne qeder uzanan qaz boru kemer\u0131d\u0131r. tap da tanap\u0131n ard\u0131d\u0131. trans adr\u0131at\u0131k qaz boru kemer\u0131.Turkiyenin sherqinden qerbine uzanir. 1538 km .<br \/>\n<strong>TANAP,TAP lahiyesi<\/strong>&#8230;Baki-Tblisi-Erzurum boru kemeri Azerbaycan qazini Turkiyenin serqine,TANAP lahiyesi hemin qazi Turkiyenin serqinden qerbine,yani Avropa olkelerinin serheddine,TAP lahiyesi ise Bolqaristan,Yunanistan erazisinden kecmekle,Adriatik denizinin dibinden kecerek Italyanin cenubuna oturulmekle Avropa bazarina cixarilacaq&#8230;TAP lahiyesinin umumi uzunlugu 870 km,cekilecek xerc 2.2 milyard dollar&#8230;sehmdarlari Isvecin &#8220;Axpo&#8221;(42.5%),Norvecin &#8220;Statoil&#8221;(42.5%),Almaniyanin &#8220;E.ON.Ruhrgas&#8221;(15%).<br \/>\n<strong>TAP <\/strong>layihesi. Adriatik denizinin dibiyle Turkiye erazisinden qazi avropaya chatdirmaq.. boru kemerinin Azerbaycandan kecen hissesi cenubi qafqaz adlanir turkiyede tanap boru kemerine birkesdirilecek yunanistana kecende tap boru kemerine Sahdeniz yatagindan cixan qazin Avropaya catdirilmasi<\/p>\n<p><strong>TANAP TAP CENUBI QAFQAZ Lahiyesi<\/strong> Sahdeniz yatagindaki qaz ehtiyatinin avropaya cixarilmasi ucun yaradilmisdir. Az\u0259rbaycan v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin birg\u0259 layih\u0259si olub,d\u00fcnya enerji bazar\u0131na esasl\u0131 tesir ed\u0259n bir layih\u0259dir.Layih\u0259nin m\u0259qs\u0259di Avropan\u0131 v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259ni qazla t\u0259min etm\u0259kdir.TANAP layih\u0259sind\u0259 ARDN\u015e 80% T\u00fcrkiy\u0259nin BOTA\u015e v\u0259 TPAO \u015firk\u0259tl\u0259ri birlikd\u0259 20 % paya malikdirl\u0259r.TANAP layih\u0259si \u00fczr\u0259 sazi\u015f 26 \u0130yun 2012 d\u0259 \u0130stanbulda imzalanib.2012ci ilde temel atilmis lahiye 2018ci ilde Turkiyeni, 2020ci ilde ise Avropani qazla temin edeceyi gozlenilir.Azerbaycandan Cenubi Qafqaz Boru Kemeri ile yola cixan qaz Gurcustandan kecerek Turkiyede TANAP (trans anadolu) boru kemerine birlesecek.<\/p>\n<p>Turkiyenin qerb serheddinde Yunanistanda TAP(trans adriatik)boru kemerine birleserek Albaniya ordanda Adriatik denizinin altindanda kecerek Italiyaya catacaq. Bu lahiyeye esasen ilkin olaraq 16mlrd kub metr qaz buraxilacaq onun 6mlrd kub metri Turkiyenin 10mlrd kub metri avropaya neql edilecek.gelirin 80faizi azerbaycana qalacaq.bu lahiye ile <u>nabucco lahiyesi texire salinmisdir<\/u>.sahdeniz yatagindan cixan qaza esasen avropanin rusiyada asilligi qismen azalacaq.<\/p>\n<p><strong>\u015eahd\u0259niz<\/strong>d\u0259n g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n qaz C\u0259nub Qaz Boru x\u0259tti vasit\u0259sil\u0259 G\u00fcrc\u00fcstandan ke\u00e7ib T\u00fcrkiy\u0259 s\u0259rh\u0259dl\u0259rin\u0259 yeti\u015fir. Buradan SOCAR-\u0131n operatorlu\u011fu il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n TANAP layih\u0259si ba\u015flay\u0131r v\u0259 1850 km boyunca T\u00fcrkiy\u0259nin \u015e\u0259rqind\u0259n Q\u0259rbin\u0259 do\u011fru uzan\u0131r. Sonrak\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 TAP layih\u0259si Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131 Yunan\u0131stan, Albaniya v\u0259 Adriatik d\u0259nizind\u0259n ke\u00e7ir\u0259r\u0259k \u0130taliyaya \u00e7atd\u0131racaq. Layih\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259sas s\u0259hmdard\u0131r v\u0259 \u0259sas maliyy\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fc d\u0259 m\u0259hz \u00f6lk\u0259miz \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n<p><strong>TACIS<\/strong> &#8211; Avropa birliyinin MDB olkelerinde iqtisadi islahatlari nezerde tutan proqramdir.Bu proqramda Nau-haularin Mdb olkelerine oturulmesi nezerde tutulmusdur.<\/p>\n<p><strong>Nau-Nau<\/strong> &#8211; Kommersiya sirri ile qorunan melumat<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ermenilerin erazi tutma iddialari<\/strong> Genceni tutduqdan sonra 1805-ci ilde Sisiyanovla ibrahim xan arasindaki muqavileden bashladi. Ve turkmencaydan sonra bu tamam oz yerini tapdi.. Meselen 1828 de artiq General Shavrov deyib ki, qavkazda mustemleciliye bura rus xalqinin kocmesi deyil xaricilerin kocmesi ile bashladiq. \u0259halini xristianlasd\u0131rmaq \u00fcc\u00fcn \u0259sas\u0259n erm\u0259nil\u0259r k\u00f6curu\u0131du. V\u0259 naxcivan ir\u0259van v\u0259 qarabaga. bununlada biz\u0259 qars\u0131 \u0259razi iddialar\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131 qoyuldu. Turkmencayda arzularina catdilar<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Xocaliya edalet kompaniyasi<\/strong> &#8211; 2008de tesis edilib 2009da fealiyyete basliyib L.Eliyeva terefinden yaradilib bunun esasinda dunyanin 60dan cox olkesinde bu kompaniya adi altinda sergiler kecirilib<br \/>\n<strong>Xocal\u0131 Faciesine siyasi h\u00fcquqi qiymet veren\u00a0 \u00f6lkeler &#8211;<\/strong>Meksika, Pakistan, Kolumbiya, Cexiya, Bosniya ve Hersoqavina, Peru, Honduras, IKT teskilati<\/p>\n<p><strong>Xocali soyqrimini taniyan dovletler :<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Az\u0259rbaycan.<br \/>\n2. Meksika &#8211; 02.02.2012-ci il tarixind\u0259 Meksika Senat\u0131 Xocal\u0131 faci\u0259sini soyq\u0131r\u0131m adland\u0131r\u0131b.<br \/>\n3. Pakistan &#8211; Soyq\u0131r\u0131m\u0131 pisl\u0259y\u0259n q\u0259tnam\u0259 q\u0259bul edib.<br \/>\n4. Kolumbiya &#8211; 24.04.2012-ci il tarixind\u0259 Kolumbiya Parlamenti Xocal\u0131n\u0131 soyq\u0131r\u0131m kimi tan\u0131y\u0131b. 5. \u00c7exiya &#8211; 19.02.2013-c\u00fc il tarixind\u0259 \u00c7exiya Parlamenti Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 r\u0259sm\u0259n tan\u0131y\u0131b.<br \/>\n6. Bosniya v\u0259 Herseqovina &#8211; 26.02.2013-c\u00fc il tarixind\u0259 Bosniya v\u0259 Herseqovina parlamenti Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 r\u0259sm\u0259n tan\u0131y\u0131b.<br \/>\n7. Peru \u2013 (2013).<br \/>\n8. Honduras \u2013 (2014).<br \/>\n9. Massa\u00e7usets \u015ftat\u0131 \u2013 25.02.2010-cu il fevral\u0131n 25-d\u0259 Massa\u00e7usets \u015ftat\u0131n\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259r palatas\u0131 Xocal\u0131da q\u0131r\u011f\u0131n t\u00f6r\u0259dilm\u0259si fakt\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 haqq\u0131nda q\u0259tnam\u0259 q\u0259bul edib.<br \/>\n10. Texas \u015ftat\u0131 \u2013 (2011).<br \/>\n11. Nyu-Cersi \u015ftat\u0131 \u2013 (2011).<br \/>\n12. Corciya \u015ftat\u0131 \u2013 (2012).<br \/>\n13. Men \u015ftat\u0131 \u2013 (2012).<br \/>\n14. Nyu-Meksika \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n15. Arkanzas \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n16. Missisipi \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n17. Oklahoma \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n18. Tennessi \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n19. Pensilvaniya \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n20. Q\u0259rbi Virciniya \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n21. Konnektikut \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n22. Florida \u015ftat\u0131 \u2013 (2013).<br \/>\n23. \u0130ndiana \u015ftat\u0131 \u2013 (2014).<br \/>\n24. Montana \u015ftat\u0131<br \/>\n25. Havay \u015ftat\u0131<br \/>\n36. Nebraska \u015ftat\u0131<br \/>\n27. \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 \u2013 (2012).<br \/>\n28. Arizona \u015etat\u0131 \u2013 (2015, 25 fevral)<br \/>\n29. Sloveniya &#8211; (2016 yanvar)<\/li>\n<\/ol>\n<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na <strong>T\u00fcrkiy\u0259<\/strong> B\u00f6y\u00fck Mill\u0259t M\u0259clisi s\u0259viyy\u0259sind\u0259 <strong>qiym\u0259t verilm\u0259m\u0259si<\/strong> T\u00fcrkiy\u0259nin qondarma \u201cerm\u0259ni soyq\u0131r\u0131m\u0131\u201d ittiham\u0131 il\u0259 \u00fcz-\u00fcz qalmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Parlament seviyyesinde tanimir cunki Onda ermenilerin ermeni soyqirimi iddialarini da qebul etmeye mecbur olacaq Turkiye dovleti soyqirimin siyasi mesele olmadigini ireli surur Ona gore de taniya bilmir<\/p>\n<p><strong>Xocal\u0131 faci\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi \u015f\u00fcca\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Q\u0259hr\u0259man\u0131 ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r<\/strong>. Elif Haciyev ve Tofiq Huseynov<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Separatizm<\/strong>&#8211; parcalamaq.ayrilmaq.bolusdurmek menasini verir<\/p>\n<p><strong>AT\u018fT-in Minsk qrupu<\/strong>nunNazirl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n 1992-ci ilin 24 mart Finlandiyan\u0131n Helsinkid\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycan, Erm\u0259nistan, Rusiya Federasiyas\u0131, AB\u015e, Fransa, Pol\u015fa, Almaniya, T\u00fcrkiy\u0259, Belarus, Finlandiya v\u0259 \u0130sve\u00e7 qrupun \u00fczvl\u0259ridir.<br \/>\n<strong>Hemsedrleri <\/strong>\u2013 AB\u015e (Ceyms Uorlik), Rusiya (Iqor Popov), Fransa (Pyer Andrie)<br \/>\n<strong>AT\u018fT s\u0259drinin \u015f\u0259xsi n\u00fcmay\u0259nd\u0259si<\/strong> Anjey Kasp\u015fik<strong><\/p>\n<p>AT\u018fT-in Minsk qrupunun Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin h\u0259lli il\u0259 bagl\u0131 ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc h\u0259ll variantlar\u0131<\/strong><br \/>\n-M\u00fcnaqi\u015f\u0259nin paket yolu il\u0259 h\u0259lli<br \/>\n-M\u00fcnaqi\u015f\u0259nin m\u0259rh\u0259l\u0259li h\u0259lli<br \/>\n-\u00dcmumi d\u00f6vl\u0259t h\u0259ll plan\u0131<br \/>\n-Madrid prinsipl\u0259ri<br \/>\n-Budapest prinsipleri<\/p>\n<p><strong>Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin h\u0259lli \u00fcsullar\u0131<\/strong><br \/>\n1. Paket h\u0259lli (1997 iyul)<br \/>\n2. M\u0259rh\u0259l\u0259li h\u0259lli (1997 sentyabr)<br \/>\n3. \u00dcmumid\u00f6vl\u0259t h\u0259lli(1998)<br \/>\n4. Madrid prinsipl\u0259ri (2007)<br \/>\n5. \u0130deal s\u00fclh modeli kimi<br \/>\n6. ATET in Minsk qrupu<\/p>\n<p><strong>Madrid prinsipl\u0259ri<\/strong>\u00a0&#8211;\u00a0 2007 ci il noyabrin 29 madrid \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7iridi. azerbaycanin xarici i\u015fler nazirliyi ve birde ermenistanin xairici i\u015fler nazirliyi ve ATET in minsk qrupu.<br \/>\nMeqsed i\u015fgal olunmuw tirpaqlarimziin muzakiresi idi<br \/>\nMuzakirenin birinci merhelesinde Agdam Cebrayil Fuzuli Qubadli Zengilan 5 rayon qayitmali.Sonra ise ikinci merhelede Lacin ve Kelbecer qayitmali.3 merhelede ise Dagliq Qarabaga Rusiyanin terkibinde muxartiyyet verilmesi idi ancaq Azerbaycan bu axirinciya razila\u015fmadi<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan\">Az\u0259rbaycanla<\/a>\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Erm%C9%99nistan\">Erm\u0259nistan<\/a>\u00a0aras\u0131nda\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Da%C4%9Fl%C4%B1q_Qaraba%C4%9F_m%C3%BCnaqi%C5%9F%C9%99si\">Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin<\/a>\u00a0h\u0259ll edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/AT%C6%8FT-in_Minsk_qrupu\">AT\u018fT-in Minsk qrupu<\/a>\u00a0t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259r iki t\u0259r\u0259f\u0259 t\u0259klif olunan s\u00fclh modeli. Madrid prinsipl\u0259ri m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin h\u0259ll edilm\u0259sind\u0259 \u0259n ideal s\u00fclh plan\u0131 hesab olunur. Madrid prinsipl\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Erm%C9%99nistan\">Erm\u0259nistan<\/a>\u00a0t\u0259r\u0259fd\u0259n i\u015f\u011fal edilmi\u015f v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Da%C4%9Fl%C4%B1q_Qaraba%C4%9F_Muxtar_Vilay%C9%99ti\">Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tin<\/a>\u0259 daxil olmayan 6 rayon\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Az%C9%99rbaycan\">Az\u0259rbaycana<\/a>\u00a0qaytar\u0131lmal\u0131, daha sonra is\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Da%C4%9Fl%C4%B1q_Qaraba%C4%9F_Muxtar_Vilay%C9%99ti\">Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tinin<\/a>\u00a0statusu m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmal\u0131d\u0131r. Madrid prinsipl\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n ilk m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Da%C4%9Fl%C4%B1q_Qaraba%C4%9F_Muxtar_Vilay%C9%99ti\">Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tin<\/a>\u0259 daxil olmayan 6 rayon geri qaytar\u0131lmal\u0131d\u0131r. Geri qaytar\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan rayonlar a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 s\u0131ralanm\u0131\u015fd\u0131r:<br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/A%C4%9Fdam_rayonu\">A\u011fdam rayonu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/F%C3%BCzuli_rayonu\">F\u00fczuli rayonu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/C%C9%99bray%C4%B1l_rayonu\">C\u0259bray\u0131l rayonu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Z%C9%99ngilan_rayonu\">Z\u0259ngilan rayonu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Qubadl%C4%B1_rayonu\">Qubadl\u0131 rayonu<\/a><br \/>\n&#8211;<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/La%C3%A7%C4%B1n_rayonu\">La\u00e7\u0131n rayonunun<\/a>\u00a013 k\u0259ndi.<\/p>\n<p>Bundan sonra regionda b\u00fct\u00fcn kommunikasiyalar a\u00e7\u0131lacaq, azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131n reabilitasiyas\u0131 \u00fczr\u0259 donor konfrans\u0131 ke\u00e7iril\u0259c\u0259k. Regionda s\u00fclhm\u0259raml\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7il\u0259r yerl\u0259\u015fdiril\u0259c\u0259k, evl\u0259rin\u0259 qay\u0131dan k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259min edil\u0259c\u0259k. N\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 La\u00e7\u0131n v\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259r rayonlar\u0131 tamamil\u0259 azad edilir, az\u0259rbaycanl\u0131 icma Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fa qay\u0131d\u0131r, bundan sonra Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Da%C4%9Fl%C4%B1q_Qaraba%C4%9F\">Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f<\/a>\u0131n h\u00fcquqi statusu m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir. Bu zaman Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fa\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Rusiya_Federasiyas%C4%B1\">Rusiya Federasiyas\u0131<\/a>t\u0259rkibind\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tatar%C4%B1stan\">Tatar\u0131stan<\/a>\u00a0v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Ba%C5%9Fq%C4%B1rd%C4%B1stan\">Ba\u015fq\u0131rd\u0131stan<\/a>\u00a0modeli \u00fczr\u0259 y\u00fcks\u0259k muxtariyy\u0259t statusu verilir.<\/p>\n<p><strong>Qarakend faciesi<\/strong>&#8211; 1991 noyabr 20-de saat 14:42. Meqsed Xonkendine getmek olur. Xocavend ray Qarakend kendinin uzerinde vurulur:<br \/>\n1. Tofiq \u0130smayilov-dovlet katibi<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>\u0130smet Qayibov-ba\u015f prokror<\/li>\n<li>Mehemmed Esedov-daxili i\u015fler naziri<\/li>\n<li>Osman Mirzeyev<\/li>\n<li>Ali Mustafayev<br \/>\n<strong>Qarakend faciesne Azerbaycandan cavab:<br \/>\n<\/strong>1. DQMV muxtar statusu legv edilir<br \/>\n2 Stepanakerdin adi deysldi Xankendi oldu<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong><br \/>\nXezer Sammitleri<\/strong> X\u0259z\u0259ryan\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rin d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n H\u0259\u015ft\u0259rxanda ke\u00e7iril\u0259c\u0259k sammitind\u0259 X\u0259z\u0259rin h\u00fcquqi statusu haqq\u0131nda toplantidi&#8230;esas mesele region dovletler olmayan dovletlerin Xezere buraxilmamasi ve xezerin huquqi statsu ile bagli diger meseleer muzakire olunub. Ust uste dusen movqeler Qazaxistan rusiya azerbaycandadiki onlar isteyirki orta xette esasen bolunsun. Iran turkmenistan ise deyirki beraber sekilde bolunsun (kepez yatagindaki ehtiyata gore) bu zaman iran bizim su serhedimize girecek ona gorede Azerb razi olmur<br \/>\n<strong>Xezeryani olkelerinin ba\u015fcilarinin sammiti<\/strong>&#8211; Turkmenistan-A\u015fqabad (2002), \u0130ran-Tehran (2007), Az\u0259rbaycan-Baki (2010), Rusiya-He\u015fderxan (2014)<\/p>\n<p>29 sentyabr 2014-c\u00fc il tarixind\u0259 H\u0259\u015ft\u0259rxanda X\u0259z\u0259ryan\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin 4-c\u00fc zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc t\u0259\u015fkil edilmi\u015f v\u0259 statusla ba\u011fl\u0131 bir s\u0131ra m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 m\u00fcsb\u0259t n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 nail olunmu\u015fdur. X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin h\u00fcquqi statusu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Konvensiyan\u0131n yekunla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 2016-c\u0131 ild\u0259 Astanada ke\u00e7iril\u0259c\u0259k n\u00f6vb\u0259ti zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015fdur.<\/p>\n<p><strong>Xezer sammitleri<\/strong>&#8211; \u0130ran v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan il\u0259 fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na baxmayaraq, \u00fc\u00e7 X\u0259z\u0259ryan\u0131 d\u00f6vl\u0259t \u2013 Az\u0259rbaycan, Qazax\u0131stan v\u0259 Rusiya \u00f6z aralar\u0131nda probleml\u0259ri h\u0259ll ed\u0259r\u0259k X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin m\u00fcvafiq sektorlar\u0131n\u0131n demarkasiyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 ikit\u0259r\u0259fli v\u0259 \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli sazi\u015fl\u0259r imzalam\u0131\u015flar (1998, 2001 v\u0259 2003). Ancaq bu sazi\u015fl\u0259rin \u0130ran v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistana aid olmad\u0131\u011f\u0131ndan, sahilyan\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259r X\u0259z\u0259rin yekun statusun m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 m\u00fcv\u0259ff\u0259q olmam\u0131\u015flar.<\/p>\n<p><strong>Xezerin huquqi statusu<\/strong> &#8211; Az\u0259rbaycan, Rusiya, Qazax\u0131stana g\u00f6r\u0259-X\u0259z\u0259r beyn\u0259lxalq s\u0259rh\u0259d g\u00f6l\u00fcd\u00fcr v\u0259 orta pay prinsipi il\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u0259lidir.<br \/>\n\u0130ran v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistana g\u00f6r\u0259 is\u0259 unikal qapal\u0131 su h\u00f6vz\u0259sidir v\u0259 x\u0259z\u0259ryani d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u00fcmumi s\u0259rv\u0259tidir v\u0259 20% prinsipi il\u0259 sektorlara b\u00f6l\u00fcnm\u0259lidir.<br \/>\nXezerin statusu ust uste dusen movqeler Qazaxistan.Azerbaycan.Rusiyada.. Toqqusan movqeler Turkmenistan.Iran, Rusiya.Azerbaycan.Qazaxistan ssri vaxtinda boluye esasen orta xett prinsipine esasen bolunmesine razidilar ve bununla bagli muqavile imzalayiblar ve Xezerde serhedi tesdiqlenmis olke Rusiyadirki Azerbaycanda razidir. Qazaxistanda bununla Turkmenistan ve iran ise serhedlerin hami ucun beraber bolunmesi terefdaridir.bu zaman ise turkmenistan ve iran azerbaycan serhedlerine daxil oldugu ucun azerbaycan razi deyil.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Turkmenistan isteyirki azerbaycan terefde olan kepez yatagi beraber bolunsun ve dunyay birg cixartsinlar halbuki ehtiyat xezer azerbaycan sektorundadir. bundan basqa huquqi statusla bagli netice elde olunmasada sammitlerde xezerin ekoloji problemlerinden xezerde olkeler arasindan sulhun temin olunmasi tehlukesizliyin temin olunmasi ile bagli movzular muzakire olunur. Xezerde en cox pay qazaxistanin en kicik pay ise irana mexsusdur<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Lissabon yekun beyanati<\/strong>&#8211; 2 dekabr 1996ci ilde Lissabon sammitinde Ermenistan i\u015fgal\u00e7\u0131 dovlet kimi tan\u0131nd\u0131, Heyder Eliyev Azerbaycanin Dagliq Qarabagla bagli haqq isini butun dunya ictimaiyettine genis sekilde catdirib. ATET-e uzv olan dovletlerden 54 dovletden 52si Azerbaycanin erazi butovluyune destek cixdi<\/p>\n<p><strong>Shengen vizasi<\/strong> &#8211; gomruk serhed nezaretlerinin legv olunmasi haqqinda baglanmis muqvile esasinda istidfade olunan vizadi. Avropa birliyi olkelerinden bu vizani almis sexsler serbest sekilde bir olkeden digerine kece bilirler.. Avropa birliyine ittifaqina daxil olan olkelerde tetbiq edilir.1975 ci ilde tetbiq edilib<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>BMT-nin \u0130XT\u0130SASLA\u015eMI\u015e BEYN\u018fLXALQ T\u018f\u015eK\u0130LATLARI<\/strong> :<br \/>\n\u018frzaq v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 t\u0259\u015fkilat\u0131 -FAO<br \/>\nAtom enerjisi \u00fczr\u0259 beyn\u0259lxalq agentlik<br \/>\nM\u00fclki aviasiyan\u0131n beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilat\u0131<br \/>\nK\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn beyn\u0259lxalq fond<br \/>\nBeyn\u0259lxalq \u0259m\u0259k t\u0259\u015fkilat\u0131<br \/>\nBeyn\u0259lxalq d\u0259niz t\u0259\u015fkilat\u0131<br \/>\nBeyn\u0259lxalq elektrik rabit\u0259si ittifaq\u0131<br \/>\nD\u00fcnya bank\u0131<br \/>\nBMT-nin elm, t\u0259hsil v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131 -UNESCO<br \/>\nBMT-nin inki\u015faf proqram\u0131<br \/>\n\u00dcmumd\u00fcnya po\u00e7t ittifaq\u0131<br \/>\n\u00dcmumd\u00fcnya s\u0259hiyy\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131<br \/>\n\u00dcmumd\u00fcnya \u0259qli m\u00fclkiyy\u0259t t\u0259\u015fkilat\u0131<br \/>\n\u00dcmumd\u00fcnya meteoroloji t\u0259\u015fkilat<br \/>\nK\u00f6m\u0259k\u00e7i t\u0259\u015fkilatlar:<br \/>\n\u0130nsan h\u00fcququ<br \/>\nBeyn\u0259lxalq H\u00fcquq Komissiyas\u0131<br \/>\nQad\u0131nlar\u0131n v\u0259ziyy\u0259tinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 Beyn\u0259lxalq t\u0259dris v\u0259 elmi-t\u0259dqiqat institutu<br \/>\nT\u0259rksilah \u00fczr\u0259 Konfrans v\u0259 t\u0259rksilah \u00fczr\u0259 Komissiya<br \/>\nBMT u\u015faq fondu<br \/>\nTicar\u0259t v\u0259 inki\u015faf \u00fczr\u0259<br \/>\nBMT Konfrans\u0131 \u018ftraf m\u00fchit \u00fczr\u0259<br \/>\nBMT proqram\u0131 \u018fhali \u00fczr\u0259 BMT fondu<br \/>\nBMT ali komissar\u0131n\u0131n qa\u00e7q\u0131nlar\u0131n i\u015fi \u00fczr\u0259 \u0130dar\u0259si S\u0259naye inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 BMT t\u0259dris v\u0259 elmi-t\u0259dqiqat institutu<br \/>\nF\u0259l\u0259stinli qa\u00e7q\u0131nlara k\u00f6m\u0259k v\u0259 i\u015fl\u0259rinin t\u0259\u015fkili \u00fc\u00e7\u00fcn BMT-nin yax\u0131n \u015f\u0259rq agentliyi<\/p>\n<p><strong>Ba\u015fqa konsultativ orqanlar<\/strong> :<br \/>\nKoreyan\u0131n unifikasiyas\u0131 v\u0259 yenid\u0259n qurulmas\u0131<br \/>\nKomissiyas\u0131 Kosmosun s\u00fclh m\u0259qs\u0259dl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259si<br \/>\nF\u0259l\u0259stind\u0259 bar\u0131\u015f\u0131q Komissiyas\u0131 Radiasiyan\u0131n t\u0259siri \u00fczr\u0259 Komissiya<br \/>\nBirba\u015fa peyk verili\u015fl\u0259ri \u00fczr\u0259 \u0130\u015f\u00e7i qrup<br \/>\nBMT-nin Universiteti (Tokio)<br \/>\n\u018frzaq \u00fczr\u0259 \u00fcmumd\u00fcnya \u015furas\u0131<\/p>\n<p><strong>\u00a0BMT T\u015e qetnameleri<\/strong> &#8211; 874 sayli qetnamesi ondan evel qebul edilmish 822 ve 853 sayli qetnamelerden mezmun etbari ile vacib bir mesele ile ferqlenidri. Bele ki, ilk iki qetnamede ishgal olunmush erazilerin adlari konkret gosterilirdi (1993cu ile qeder isgal olunmus). Ancaq 874-cu qetname ve sonraki 884 sayli qetnamelerde konkret adlar gosterilmedi. Her dord qetnamede ise oxshar iki vacib xusus var. birinci butun qetnamelerde munqashinein helli ucun hec bir mexanizm ireli surulmurdu diger bir oxsharliq ise butun qetnamelerde ishgalci qisminde Ermenistan respublikasi yox DQ-in yerli ermenileri gosterilirdi. rayonlarin ishgalindan sonra qetnamelerin qebuludur. Narahatciliq kimi gosterilir qetnamede. Birinci kelbecer, sonra Agdam, sonra Qubadli, en sonuncu qetname ise horadiz qesebesi ve zengilan rayonunun ishgalindan yaranan narahatciliq sebebi ile qerara alinib..<br \/>\n<strong>822<\/strong> \u2013 K\u0259lbecer<br \/>\n<strong>853<\/strong> \u2013 A\u011fdam<br \/>\n<strong>873<\/strong> \u2013 C\u0259bray\u0131l, F\u00fczuli, Qubadli<br \/>\n<strong>884<\/strong> \u2013 Z\u0259ngilan<\/p>\n<p><strong>BMT<\/strong> Ikinci dunya muharibesinden sonra dunyada tehlukesizliyi berqerar etmek,tehlukesizlik ve emekdasliq ucun 1945-ci ilde yaradilib. BMT-nin 193 uzvu var.. Tehlukesizlik \u015furasinin <strong>5 daimi uzvu<\/strong> var AB\u015e,Rusiya,Britaniya,Fransa, \u00c7in<\/p>\n<p><strong>BMT-nin prinsipleri:<\/strong><br \/>\n-Qanun\u00e7uluq<br \/>\n-Beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q<br \/>\n-D\u00f6vl\u0259tl\u0259rin daxili i\u015fl\u0259rin\u0259 qar\u0131\u015fmamaq<br \/>\n-\u018frazi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc<br \/>\n-Insan h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131na h\u00f6rm\u0259t<br \/>\n-Xalqlar\u0131n \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 s\u0259rb\u0259st t\u0259yin etm\u0259si<\/p>\n<p><strong>Beyn\u0259lxalq H\u00fcququn Prinsipl\u0259ri<\/strong> :<br \/>\n*g\u00fcc t\u0259tbiq etm\u0259m\u0259k v\u0259 ya g\u00fccl\u0259 h\u0259d\u0259l\u0259m\u0259m\u0259k prinsipi<br \/>\n*beyn\u0259lxalq m\u00fcbahis\u0259l\u0259ri dinc yolla h\u0259ll etm\u0259k prinsipi;<br \/>\n*d\u00f6vl\u0259tin daxili yurisdiksiyas\u0131nda olan i\u015fl\u0259r\u0259 qar\u0131\u015fmamaq prinsipi;<br \/>\n*d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin BMT Nizamnam\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq bir-biri il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q etm\u0259k prinsipi;<br \/>\n*xalqlar\u0131n h\u00fcquq b\u0259rab\u0259rliyi v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fc\u0259yy\u0259netm\u0259 prinsipi;<br \/>\n*d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin suveren b\u0259rab\u0259rliyi prinsipi;<br \/>\n*d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin BMT Nizamnam\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq \u00f6z \u00fcz\u0259rl\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fckl\u0259ri \u00f6hd\u0259likl\u0259ri vicdanla yerin\u0259 yetirm\u0259si prinsipi.<br \/>\n*s\u0259rh\u0259dl\u0259rin toxunulmamazl\u0131\u011f\u0131 prinsipi;<br \/>\n*d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc prinsipi;<br \/>\n*\u0259sas insan h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131na h\u00f6rm\u0259t edilm\u0259si prinsipi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Krim bohrani<\/strong>&#8211;<br \/>\n-Tarixi: 23 fevral 2014 \u2013 davam edir<br \/>\n-Yeri : Kr\u0131m, Ukrayna<br \/>\n-N\u0259tic\u0259si: Kr\u0131m\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 v\u0259 Rusiyaya birl\u0259\u015fdirilm\u0259si<\/p>\n<p><strong>Qars ve Moskva muqavilesinin neticesi<\/strong> &#8211; M\u00fcqavil\u0259d\u0259 Nax\u00e7\u0131van Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razisi kimi t\u0259sdiql\u0259nir v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 onun teminatcisi kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edirdi<br \/>\n1989cu ilden bawlayaraq <strong>Dagliq Qarabagin statusu<\/strong> haqda muzakireler gedirdi.. 1991-ci il noyabr\u0131n 20-d\u0259 Qarak\u0259ndd\u0259ki vertalyot q\u0259zas\u0131 t\u0259kan olub. 26 noyabr 1991 DQMV statusu legv olundu Ali Sovet terefinden<br \/>\nDagliq Qarabagla BMT qetnamelerinin hec bir siyasi neticesi yoxdur. \u00c7unki BMT qetnamelerinin he\u00e7 birinde Ermenistan ad\u0131 \u00e7ekilmir, i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 q\u00fcvveler deye g\u00f6sterilir.<br \/>\nDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f problemind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259z \u0259sas prinsipl\u0259ri- Dagliq Qarabagin Azerbaycanin ayrilmaz terkib hissesi oldugu..Azerbaycanin erazi butovluyu<\/p>\n<p><strong>Ilk i\u015fgal olunan kend<\/strong>&#8211; Qazax rayonunun Ba\u011fan\u0131s Ayr\u0131m k\u0259ndi 1990-c\u0131 il mart\u0131n 23-d\u0259n 24-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259<br \/>\n<strong>Dagliq Qarabaga<\/strong> Xankendi, Shusha,Xocali ve Xocavend aiddir Xankendi 28.12.1991 de isgal olunub.. Horadiz qesebedir Fuzuli rayonunun terkibinde Fuzuli de Dagliq Qarabaga aid deyil Martuni ve Hadrut ise Xocavend rayonunda birlesdirilib. Agdere 3 rayon arasinda bolunub Esgeran da Xocaliya qatilib<br \/>\n<strong>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fa daxil olan rayonlar<\/strong>-Xocavend,Xocal\u0131,Xankendi,A\u011fdere,\u015eu\u015fa.<\/p>\n<p><strong>I\u015fgaldan azad olmu\u015f rayonlarimiz<\/strong>&#8211; 1994 horadiz qesebesi ve Fizulinin 23 kendi<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Qarabagda<\/strong>n 1 milyon <strong>qacqinimiz<\/strong> var kimi bilirik Ancaq ermenilerin iwgal etdiyi rayonlarin ehalisini ve Ermenistandan qovulanlari hesablasaq umumi 1 milyon yuz min eliyir Ancaq tek Qarabag 800 mindi. Qarabag muharibesinde 30000 min nefer oldurulub, 1 milyona yaxin qacqin ve mecburi kockun dusduler<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>26.11.1991-ci ild\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259ti l\u0259\u011fv edild<\/strong>i. Bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 DQMV-nin t\u0259rkibind\u0259 olan \u018fsg\u0259ran v\u0259 Hadrut rayonlar\u0131 l\u0259\u011fv edil\u0259r\u0259k, \u0259razisi \u018fsg\u0259ran rayonundan verilm\u0259kl\u0259, m\u0259rk\u0259zi Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri olmaqla Xocal\u0131 rayonu yarad\u0131ld\u0131. Stepanakert \u015f\u0259h\u0259rinin, habel\u0259 Mardakert v\u0259 Martuni rayonlar\u0131n\u0131n v\u0259 onlar\u0131n m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin tarixi adlar\u0131 b\u0259rpa edil\u0259r\u0259k, m\u00fcvafiq olaraq Xank\u0259ndi, A\u011fd\u0259r\u0259 v\u0259 Xocav\u0259nd adland\u0131r\u0131ld\u0131. L\u0259\u011fv edilmi\u015f Hadrut rayonunun \u0259razisi Xocav\u0259nd rayonuna verildi. Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259ri Respublika tabeli \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r, A\u011fd\u0259r\u0259, Xocav\u0259nd, Xocal\u0131 v\u0259 \u015eu\u015fa rayonlar\u0131 is\u0259 Respublika tabeli rayonlar kateqoriyas\u0131na aid edildi<\/p>\n<p><strong>Beynelxalq huquqda 2 cur tan\u0131nma<\/strong> var: de facto ve de jure.<br \/>\n<strong>De facto<\/strong> &#8211; <strong>faktiki<\/strong> yeni dovletin uzun muddet movcud olacagina inanmadan taninma formasidi..<br \/>\n<strong>De jure<\/strong> &#8211; <strong>huquqi<\/strong> tam,qeti taninmadi. Yeni diger dovletler taninan dovletle diplomatik elaqeler qurmaga hazir oldugunu bildirir.<strong><br \/>\n<\/strong>meselen <strong>Daqliq Qarabag de fakto ermenilerdedir,de yure ise bizim erazidir<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>DQMR taniyan AB\u015e-\u0131n \u015ftatlar\u0131:<\/strong><br \/>\n1)Men<br \/>\n2)Masa\u00e7usest<br \/>\n3)Rod-Aylend<br \/>\n4)Luiziana \u015ftatlar\u0131<br \/>\n\u018fn son 2014-c\u00fc ild\u0259 Kaliforniya konqresi d\u0259 &#8220;DQR&#8221;-i tan\u0131mas\u0131 bar\u0259d\u0259 q\u0259rar q\u0259bul etdi<\/p>\n<p><strong>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fla ba\u011fl\u0131 \u00f6lk\u0259 prezidentinin son g\u00f6r\u00fc\u015f tarixi v\u0259 yeri<\/strong> &#8211; 2011-ci il avqust ay\u0131 Rusiyan\u0131n So\u00e7i \u015f\u0259h\u0259ri<br \/>\n<strong>Qaraba\u011f\u0131 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131maq t\u0259klifi<\/strong> Erm\u0259nistan parlamentin\u0259 m\u00fcxalif\u0259td\u0259 olan \u201c\u0130rs\u201d partiyas\u0131 \u00e7\u0131xarm\u0131\u015fd\u0131. Amma mill\u0259t v\u0259kill\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti bildirib ki, bel\u0259 tan\u0131ma m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin s\u00fclh yolu il\u0259 h\u0259llin\u0259 dair haz\u0131rda apar\u0131lan dan\u0131\u015f\u0131qlara z\u0259rb\u0259 vurard\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f problemind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259z \u0259sas prinsipl\u0259ri<br \/>\n<\/strong>-Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m\u00fcnaqi\u015f\u0259si birm\u0259nal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131na qar\u015f\u0131 t\u0259cav\u00fcz\u00fc kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilir. Qeyri \u015f\u0259rtsiz olaraq Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131 i\u015f\u011faldan azad olunmal\u0131d\u0131r. \u018fsas prinsipl\u0259r- Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal olumnu\u015f torpaqlar\u0131n\u0131n azad edilm\u0259si, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259r\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 muxtariyy\u0259t verilm\u0259si<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Qurtulus Gunu <\/strong>&#8211; 1993-c\u00fc il iyunun 15-d\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Ali Sovetinin s\u0259dri se\u00e7ildi. Bu g\u00fcn tariximiz\u0259 Milli Qurtulu\u015f G\u00fcn\u00fc kimi daxil oldu. Xalq\u0131n t\u0259l\u0259bi il\u0259 Milli M\u0259clis 1997-ci ilin iyununda bu g\u00fcn\u00fc bayram elan etdi.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc<\/strong>. 17 noyabr, 1992-ci ild\u0259 elan olunmu\u015fdur. 1988-ci ilin noyabr-dekabr aylar\u0131nda Bak\u0131da olan hadis\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. O vaxt, 1988-ci ilin noyabr\u0131n 17-d\u0259 Bak\u0131n\u0131n \u0259sas meydan\u0131 say\u0131lan o vaxt Leninin ad\u0131na da\u015f\u0131yan indiki Azadl\u0131q meydan\u0131nda Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 Respublika v\u0259 \u0130ttifaq orqanlar\u0131n\u0131n xalq\u0131m\u0131za zidd siyas\u0259t apard\u0131qlar\u0131na g\u00f6r\u0259 c\u0259miyy\u0259tin v\u0259d\u0259siz mitinqi ba\u015fland\u0131. Az\u0259rbaycanda bu hadis\u0259l\u0259r milli-azadl\u0131q h\u0259rakat\u0131 kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilir v\u0259 Respublikam\u0131z\u0131n istiqlaliyy\u0259t qazanmas\u0131nda \u0259sas amil say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Hemreylik Gunu<\/strong> &#8211; 1989 cu ilin dekabr\u0131nda Nax\u00e7\u0131vanda \u015fimalla cenub aras\u0131nda serhed dag\u0131d\u0131ld\u0131, eyni vaxtda \u0130stanbulda t\u00fcrkdilli xalqlar\u0131n konfrans\u0131 ke\u00e7irilirdi, bu hadiseyle elaqedar dunya azerbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131n hemreyliyini qeyd etmeyi qerara ald\u0131lar..Heyder Eliyevin te\u015febbusu ile 1991 ci ilden etibaren 31 dekabr D\u00fcnya azerbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131n hemreyliyi gunu kimi qeyd olunmaga ba\u015flad\u0131..<\/p>\n<p><strong>Ate\u015fkes<\/strong> Azerbaycanla Ermenistan aras\u0131nda ate\u015fkes elan edilmesinden 20 il \u00f6t\u00fcr. 1994-c\u00fc il may\u0131n 8-de terefler aras\u0131nda ate\u015fkesin elde edilmesi barede imzalanm\u0131\u015f<strong> &#8220;Bi\u015fkek protokolu&#8221; <\/strong>may\u0131n 12-de q\u00fcvveye minib ve cebhe xettinde aktiv herbi emeliyyatlar hemin g\u00fcnden dayand\u0131r\u0131l\u0131b. Azerbaycan ve Ermenistan aras\u0131nda ate\u015fkesin imzalanmas\u0131 ile ba\u011fl\u0131 teklifle 1994-c\u00fc il may\u0131n 4-de Rusiya \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan\u0131n paytaxt\u0131 Bi\u015fkekde MDB Parlamentleraras\u0131 Assambleyas\u0131n\u0131n (MDB PA) iclas\u0131nda Rusiya ate\u015fkes haqq\u0131nda sazi\u015fin layihesini tereflere teqdim etse de, Ermenistan-Azerbaycan dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131 netice vermeyib. Esas fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 protokolda Azerbaycan ve Ermenistanla yana\u015f\u0131, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n ermeni icmas\u0131na da beraber teref kimi yer ayr\u0131lmas\u0131 olub.<\/p>\n<p><strong>Bi\u015fkek protokolu<\/strong>\u00a0&#8211; Da\u011fl\u0131q qaraba\u011f s\u0259rh\u0259dl\u0259rind\u0259 s\u00fclh\u0259 cag\u0131r\u0131\u015f xarakteri da\u015f\u0131yan lakin hec bir h\u00fcquqi q\u00fcvv\u0259y\u0259 malik olmayan s\u0259n\u0259ddir. At\u0259\u015fk\u0259se nail olmaq meqsedile imzalanib. Bi\u015fkek pratakolu 1994cu il 8mayda imzalanib 12de quvveye minib. R\u0259sul Quliyev v\u0259 Nizami B\u0259hm\u0259nov imzalay\u0131b. Biskek pratakoluna R. Quliyev edib duzelishi . Zebt edilmish yox, ishgal olunmush torpaqlar sozu.<\/p>\n<p><strong>Rusiya- Ukrayna munaqi\u015fesi<\/strong> Ukraynan\u0131n c\u0259nub-\u015f\u0259rqind\u0259 Rusiyameylli q\u00fcvv\u0259l\u0259rl\u0259 Ukrayna ordusu aras\u0131nda 2014-c\u00fc ilin aprel ay\u0131ndan b\u0259ri ba\u015f ver\u0259n m\u00fcharib\u0259..Rusiya Ukrayna m\u00fcnaqi\u015f\u0259si Ukraynan\u0131n NATO ya ve qerbe meyl etmesi<\/p>\n<p>1990-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259n etibar\u0259n, <strong>NATO-nun strukturlar\u0131nda siyasi v\u0259 h\u0259rbi d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r<\/strong> prosesi ba\u015fland\u0131. Az\u0259rbaycan Respblikas\u0131 1992-ci ilin mart\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn forum rolunu oynayan <strong>\u015eimali Atlantika \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q \u015euras\u0131<\/strong>-a qo\u015fulmu\u015fdur. 1994-c\u00fc il 10-11 yanvar tarixl\u0259rind\u0259 Br\u00fcsseld\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f NATO \u015euras\u0131nda <strong>S\u00fclh namin\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q<\/strong> (SNT) proqram\u0131 b\u0259y\u0259nildi. SNT proqram\u0131na d\u0259v\u0259t \u015eA\u018f\u015e-d\u0259 i\u015ftirak ed\u0259n b\u00fct\u00fcn t\u0259r\u0259fda\u015f d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n AT\u018fT-in \u00fczv\u00fc olan d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6nd\u0259rildi. 1994-c\u00fc il 3-4 may tarixl\u0259rind\u0259 Bel\u00e7ikaya r\u0259smi s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti Heyd\u0259r \u018fliyev NATO-nun Br\u00fcsseld\u0259ki m\u0259nzil q\u0259rargah\u0131nda NATO S\u00fclh namin\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q proqram\u0131n\u0131n \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 s\u0259n\u0259dini imzalad\u0131. Bununla, Az\u0259rbaycan NATO il\u0259 geni\u015fmiqyasl\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan SNT proqram\u0131n\u0131 imzalam\u0131\u015f 15-ci d\u00f6vl\u0259t oldu<\/p>\n<p><strong>1948-1953-c\u00fc ill\u0259rd\u0259<\/strong> az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistan SSR \u0259razisind\u0259ki tarixi-etnik torpaqlar\u0131ndan k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259 deportasiyas\u0131 son 200 ild\u0259 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015flar\u0131na g\u0259tiril\u0259n faci\u0259l\u0259r silsil\u0259sinin bir h\u0259lq\u0259sidir. Deportasiya v\u0259 yaxud \u0259halinin zorak\u0131l\u0131qla miqrasiyas\u0131 sovet hakimiyy\u0259ti ill\u0259rind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u00fcsullarla h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n siyasi repressiyan\u0131n x\u00fcsusi formas\u0131 idi. Etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 m\u0259qs\u0259dini g\u00fcd\u0259n bu aksiya h\u0259m administrativ xarakter da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, h\u0259m d\u0259 Erm\u0259nistanda ya\u015fayan xalqlardan yaln\u0131z birin\u0259 \u2212 az\u0259rbaycanl\u0131lara \u015famil edildiyi \u00fc\u00e7\u00fcn siyasi repressiya kimi xarakteriz\u0259 edilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>1918-ci il sentyabr\u0131n 15-d\u0259<\/strong> ba\u015f ver\u0259n a\u011f\u0131r d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259n sonra, Az\u0259rbaycan Demokratik Respublikas\u0131n\u0131n milli ordusunun v\u0259 Nuru Pa\u015fan\u0131n ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131q etdiyi Osmanl\u0131 T\u00fcrk \u0130slam Ordusunun hiss\u0259l\u0259ri Bak\u0131n\u0131 bol\u015fevik, erm\u0259ni-da\u015fnak v\u0259 ingilis h\u0259rbi d\u0259st\u0259l\u0259rind\u0259n azad etm\u0131\u015fdir v\u0259 m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7m\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n 1988-1994-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259ri<\/strong>: Ke\u00e7mi\u015f Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f (\u015eu\u015fa, Xank\u0259ndi, Xocal\u0131, \u018fsk\u0259ran, Xocav\u0259nd, A\u011fd\u0259r\u0259, Hadrut). \u0130\u015f\u011fal tarixi \u2013 1988-1994-c\u00fc ill\u0259r. Sah\u0259si: 4400 kv.km. \u015e\u0259rur rayonunun K\u0259rki v\u0259 G\u00fcnn\u00fct k\u0259ndl\u0259ri (17 fevral 1990) \u2013 19 kv.km. La\u00e7\u0131n (17 may 1992-ci il)- 1835 kv.km. A\u011fdam (23 iyul 1993-c\u00fc il) \u2013 1094 kv.km. C\u0259bray\u0131l (18 avqust 1993-c\u00fc il) \u2013 1050 kv.km. F\u00fczuli (23 avqust 1993-c\u00fc il) \u2013 1386 kv.km. Qubadl\u0131 (31 avqust 1993-c\u00fc il) \u2013 802 kv.km. Z\u0259ngilan (30 oktyabr 1993-c\u00fc il) \u2013 707 kv.km. Qazax rayonun 7 k\u0259ndi: Yuxar\u0131 \u018fskipara, A\u015fa\u011f\u0131 \u018fskipara, Barxudarl\u0131, Q\u0131z\u0131l Hac\u0131l\u0131, Sofulu, Xeyrimli, Ba\u011fanis Ayr\u0131m. I Qaraba\u011f sava\u015f\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n 13300 kv.km \u0259razisi i\u015f\u011fal olundu<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>1813-1828-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r<\/strong> Az\u0259rbaycan \u0259razisi t\u0259xmin\u0259n 410 min kv.km idi. 1813-1828-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259ri: \u0130ran \u0259sar\u0259ti alt\u0131ndak\u0131 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u2013 sah\u0259si t\u0259xmin\u0259n 280 min kv.km. Rusiya \u0259sar\u0259ti alt\u0131ndak\u0131 \u015eimali Az\u0259rbaycan \u2013 sah\u0259si t\u0259xmin\u0259n 130 min kv.km 1918-ci ild\u0259 Rusiyan\u0131n t\u0259zyiqi il\u0259 erm\u0259nil\u0259r\u0259 verilmi\u015f \u0130r\u0259van xanl\u0131\u011f\u0131 \u2013 sah\u0259si 9 min kv.km. Rusiya \u0259sar\u0259ti alt\u0131ndak\u0131 D\u0259rb\u0259nd xanl\u0131\u011f\u0131 \u2013 sah\u0259si t\u0259xmin\u0259n 7min kv.km. 1918-1920-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan Demokratik Respublikas\u0131n\u0131n quruldu\u011fu \u0259razisinin sah\u0259si t\u0259xmin\u0259n 114 min kv.km. 1920-ci ild\u0259 ADR-i i\u015f\u011fal ed\u0259n rus sovet imperiyas\u0131nn b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcrd\u00fcy\u00fc Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259ri: Erm\u0259nistan SSR-nin qism\u0259n n\u0259zar\u0259tin\u0259 veril\u0259n Z\u0259ng\u0259zur, G\u00f6y\u00e7\u0259, \u015e\u0259rur, D\u0259r\u0259l\u0259y\u0259z, Dilican v\u0259 g\u00fcrc\u00fcl\u0259rin qism\u0259n n\u0259zar\u0259tin\u0259 veril\u0259n (G\u00fcrc\u00fcstan SSR) Bor\u00e7al\u0131 \u2013 birlikd\u0259 sah\u0259si: t\u0259xmin\u0259n 27,4 min kv.km. 1920-1991-ci ill\u0259rd\u0259 SSR\u0130 \u0259sar\u0259ti alt\u0131nda qalm\u0131\u015f Az\u0259rbaycan SSR-nin \u0259razisi \u2013 86,6 min kv.km<\/p>\n<p><strong>&#8220;Azerbaycan Efsaneler paytaxt\u0131&#8221;<\/strong> (Xa\u00e7maz),<br \/>\n<strong>&#8220;Azerbaycan Senetkarl\u0131q paytaxt\u0131&#8221;<\/strong> (Ab\u015feron)<br \/>\n<strong>&#8220;Azerbaycan Folklor paytaxt\u0131&#8221;<\/strong> (Zaqatala)<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Azerbaycanin seyyahlari<\/strong> \u2013 Zeynalabdin Sirvani, Memmedli Sirvani, Abbasqulu aga Bakixanov, Memmedeli Baharli, Qasim Gul, Rizvan Piriyev, Museyibov<br \/>\n<strong>Azerbaycanli filosoflar<\/strong> &#8211; Nesreddin Tusi,Behmenyar,Eli bey H\u00fcseynzade ve s.<br \/>\n<strong>Azerbaycan ressamlar<\/strong> &#8211; Ressamlar- Settar Behlulzade,Behruz Kengerli,Huseyn Haqverdiyev,Ezim Ezimzade<\/p>\n<p><strong>Xalq \u015fairl\u0259ri<\/strong> S\u0259m\u0259d Vur\u011fun, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m, R\u0259sul Rza, Nigar R\u0259fib\u0259yli, M\u0259mm\u0259d Rahim, Bala\u015f Az\u0259ro\u011flu, B\u0259xtiyar Vahabzad\u0259, N\u0259bi X\u0259zri, M\u0259mm\u0259d Araz, Cabir Novruz, Fikr\u0259t Qoca Mirvarid Dilbazi, H\u00f6k\u00fcm\u0259 Billuri, Qabil, Vaqif S\u0259m\u0259do\u011flu, N\u0259riman H\u0259s\u0259nzad\u0259, S\u00f6hrab Tahir, Z\u0259limxan Yaqub, Sabir R\u00fcst\u0259mxanl\u0131<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131<\/strong> Mehdi H\u00fcseyn ,S\u00fcleyman R\u0259himov, Mirz\u0259 \u0130brahimov, \u0130lyas \u018ff\u0259ndiyev,\u018fli V\u0259liyev,\u018fb\u00fclh\u0259s\u0259n \u0130mran Qas\u0131mov, \u0130smay\u0131l \u015e\u0131xl\u0131, Bayram Bayramov, \u018fnv\u0259r M\u0259mm\u0259dxanl\u0131, Yusif S\u0259m\u0259do\u011flu, Anar, Q\u0131lman \u0130lkin, H\u00fcseyn Abbaszad\u0259, El\u00e7in, \u018fziz\u0259 J\u0259f\u0259rzad\u0259, \u0130sa Mu\u011fanna (H\u00fcseynov), H\u00fcseyn \u0130brahimov, \u00c7ingiz Abdullayev, Maqsud \u0130brahimb\u0259yov, R\u00fcst\u0259m \u0130brahimb\u0259yov, G\u00fclh\u00fcseyn H\u00fcseyno\u011flu, Sabir \u018fhm\u0259dli<\/p>\n<p><strong>\u015e\u0259rqin ilk qad\u0131n t\u0259yyar\u0259\u00e7isi<\/strong> \u2013 Az\u0259rbaycanl\u0131 Leyla M\u0259mm\u0259db\u0259yova Ilk herbi rutbesi olan qadin&#8211;Nigar Shixlinskaya Ilk Azerbaycanli qadin professor&#8211;Sona xanim Velixan \u0130lk az\u0259rbaycanl\u0131 t\u0259yyar\u0259 pilotu F\u0259rrux Qay\u0131bov<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Q\u0259hr\u0259man\u0131 ad\u0131na ilk d\u0259f\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r<br \/>\n<\/strong>Seyidov M\u0259h\u0259rr\u0259m Mir\u0259ziz o\u011flu\u2014Nax\u00e7\u0131van MR \u015e\u0259rur RD\u0130\u015e n\u0259zdind\u0259 m\u00fchafiz\u0259 \u015f\u00f6b\u0259sinin ba\u015f inspektoru, milis kapitan\u0131.<br \/>\n\u018fliyev \u0130lham M\u00fcz\u0259ff\u0259r o\u011flu\u2014Nizami (G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri) RD\u0130\u015e cinay\u0259t axtar\u0131\u015f b\u00f6lm\u0259sinin \u0259m\u0259liyyat m\u00fcv\u0259kkili, milis leytenant\u0131.<br \/>\nKovalyov Yuri Petrovi\u00e7\u2014XTMD milis star\u015finas\u0131.<br \/>\nC\u0259bray\u0131lov Mikay\u0131l \u018fhm\u0259diyy\u0259 o\u011flu\u2014\u015e\u0259ki \u015eD\u0130\u015e sah\u0259 inspektoru, milis ba\u015f leytenant\u0131. Hac\u0131yev \u018flif L\u0259tif o\u011flu\u2014Xocal\u0131 hava liman\u0131 x\u0259tt daxili i\u015fl\u0259r b\u00f6lm\u0259sinin r\u0259isi, milis mayoru.<br \/>\nM\u0259mm\u0259dov S\u0259f\u0259r\u0259li Qurban o\u011flu\u2014A\u011fdam RD\u0130\u015e vzvod komandiri, milis leytenant\u0131. \u018fliyev Yusif \u018fliyusif o\u011flu\u2014Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri D\u0130\u0130 PQKA 3-c\u00fc rotas\u0131n\u0131n milis n\u0259f\u0259ri, s\u0131ravi. H\u00fcseynov V\u00fcqar Tofiq o\u011flu\u2014XTMD milis n\u0259f\u0259ri, milis ba\u015f serjant\u0131.<br \/>\nQuliyev Nof\u0259l Zahid o\u011flu\u2014XTMD milis n\u0259f\u0259ri, milis star\u015finas\u0131.<br \/>\nAbbasov Mehdi Yusif o\u011flu\u2014XTMD rota komandiri, milis ba\u015f leytenant\u0131.<br \/>\nM\u00fcsl\u00fcmov Valeh \u018flirza o\u011flu\u2014XTMD milis n\u0259f\u0259ri, milis serjant\u0131.<br \/>\nAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin <strong>06.06.1992-<\/strong>ci il tarixli F\u0259rman\u0131 il\u0259.<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Q\u0259haraman\u0131 ad\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f jurnalistl\u0259r<\/strong> -Ali Mustafayev (Qarakend faciesi) \u00c7ingiz Mustafayev (Xocali), Salat\u0131n \u018fsg\u0259rova (9 yanvar 1991 Lacindan Susaya gederken masini atese tutulub&#8230;ele masindada helak olub),<\/p>\n<p><strong>SAG OLAN Milli Qehremanlardan<\/strong><br \/>\n-Ma\u015fallah Babaki\u015fi o\u011flu Abdullayev \u2014 23.06.1992<br \/>\n-Rasim A\u011fa o\u011flu \u018fkb\u0259rov \u2014 23.06.1992<br \/>\n-\u015eahin Tal\u0131b o\u011flu Ta\u011f\u0131yev \u2014 23.06.1992<br \/>\n-M\u0259h\u0259mm\u0259d \u018fl\u0259sg\u0259r o\u011flu H\u0259s\u0259nov \u2014 23.06.1992<br \/>\n-R\u00f6v\u015f\u0259n Telman o\u011flu \u018fkb\u0259rov \u2014 05.10.1994<br \/>\n-Zabit Adil o\u011flu Quliyev \u2014 04.04.1995<br \/>\n-Mirz\u0259 M\u0259cid o\u011flu Quliyev \u2014 04.04.1995<br \/>\n-Eldar \u018fsg\u0259r o\u011flu A\u011fayev \u2014 04.04.1995<br \/>\n-\u0130ntiqam Vahid o\u011flu Ataki\u015fiyev \u2014 04.04.1995<br \/>\n-B\u0259xtiyar \u018fzizulla o\u011flu Allahverdiyev \u2014 04.04.1995<br \/>\n-Fariz \u00c7oban o\u011flu Q\u0259hr\u0259manov \u2014 04.04.1995<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ilham Eliyev Milli Qehraman adi verib<\/strong> &#8211; Elton Isgenderov Mubariz Ibrahimov<\/p>\n<p><strong>AZERBAYCANDA REPRESIYA<\/strong>&#8211; Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n h\u0259qiqi faci\u0259si is\u0259 1936-c\u0131 ild\u0259n ba\u015fland\u0131. Xalq \u0259leyhin\u0259, x\u00fcsusil\u0259 ziyal\u0131lar \u0259leyhin\u0259 c\u0259za t\u0259dbirl\u0259ri 1937-1938-ci ill\u0259rd\u0259 daha da amans\u0131zla\u015fd\u0131&#8230;<br \/>\n<strong>Represiya Qurbanlari<\/strong> &#8211;\u00a0 \u018fhm\u0259d Cavad, H\u00fcseyn Cavid, Yusif V\u0259zir \u00c7\u0259m\u0259nz\u0259minli, Mikayil M\u00fc\u015ffiq<\/p>\n<p><strong>Gulustan ve Turkmenistan muqavileleri arasinda ferqi<\/strong> ondadir ki Gulustan muqavilesinin sertlerine gore Simalda olan Naxcivan ve Irevan xanliqlari xaric butun xanliqlar Rusiyaya verildi Turkmencay muqavilesinde ise Arazdan simalda yerlesen butun xanliqlar Rusiyaya birlesdirildi<\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkiy\u0259 Az\u0259rbaycan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri<\/strong> &#8211; 1991-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qil olmas\u0131ndan sonra Az\u0259rbaycanla T\u00fcrkiy\u0259 aras\u0131nda m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259r quruldu.T\u00fcrkiy\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyini tan\u0131yan ilk \u00f6lk\u0259 oldu.Heyd\u0259r \u018fliyevin &#8220;bir mill\u0259t iki d\u00f6vl\u0259t&#8221; prinsipi ikit\u0259r\u0259fli \u0259laq\u0259l\u0259rd\u0259 \u015f\u00fcar rolunu oynad\u0131.1993-c\u00fc ild\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259rin i\u015f\u011fal\u0131ndan sonra is\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 Erm\u0259nistanla s\u0259rh\u0259dl\u0259rini ba\u011flamas\u0131 Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir daha subut etdi.Bu Az\u0259rbaycana T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n,T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 Az\u0259rbaycandan \u0259ziz ikinci bir \u00f6lk\u0259 yoxdur<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan Qafqaz\u0131n lideri kimi<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qil siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u0259n Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada\u00a0 \u00f6z s\u00f6z\u00fc olan, etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f, C\u0259nubi Qafqaz regionunda lider kimi tan\u0131nan v\u0259 q\u0259bul edil\u0259n d\u00f6vl\u0259tdir. B\u00f6lg\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015ftirak\u0131 olmadan he\u00e7 bir layih\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilmir. \u00d6lk\u0259miz haz\u0131rda\u00a0 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 t\u00f6hf\u0259 ver\u0259n, xaricd\u0259 s\u0259rmay\u0259 qoyan, \u00f6z\u00fcn\u00fc t\u0259min ed\u0259n \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir. O,\u00a0 iri regional layih\u0259l\u0259rin t\u0259kc\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131 yox, h\u0259m d\u0259 \u0259sas t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar\u0131, d\u00fcnyada ged\u0259n siyasi prosesl\u0259rd\u0259 \u00f6n\u0259mli fikir sahibi kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. Bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n n\u00fcfuzlu t\u0259\u015fkilatlar\u0131 da Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00f6vqeyini n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131r, onunla hesabla\u015f\u0131rlar.<\/p>\n<p>Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, bu g\u00fcn qlobal maliyy\u0259 b\u00f6hran\u0131 d\u00fcnyan\u0131 \u00f6z a\u011fu\u015funa alm\u0131\u015fd\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlara baxmayaraq,\u00a0 Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n u\u011furla ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdiril\u0259n\u00a0 inki\u015faf v\u0259 modernl\u0259\u015fdirm\u0259 strategiyas\u0131 say\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259\u00a0 iqtisadiyyat\u0131 yola sald\u0131\u011f\u0131m\u0131z ild\u0259 art\u0131m dinamikas\u0131n\u0131 v\u0259 u\u011furlu inki\u015faf\u0131n\u0131 davam etdirmi\u015fdir. Bu h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n\u00a0 iqtisadi v\u0259 siyasi potensial\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259n amill\u0259rd\u0259ndir.<\/p>\n<p><strong>\u0130raq-\u015eam \u0130slam D\u00f6vl\u0259ti (\u0130\u015e\u0130D)<\/strong> \u0130raq v\u0259 Suriyada f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n silahl\u0131 bir t\u0259\u015fkilatd\u0131r. S\u0259l\u0259fi ideologiyaya sahib \u0130\u015e\u0130D \u0130raq, Suriya, F\u0259l\u0259stin v\u0259 \u0130ordaniya torpaqlar\u0131ndan ibar\u0259t b\u00f6lg\u0259d\u0259 \u015f\u0259ri\u0259t\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n bir d\u00f6vl\u0259t qurmaq ist\u0259yir. \u0130\u015e\u0130D v\u0259 lideri \u018fbu B\u0259kir Ba\u011fdadi AB\u015e, AB v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin terror\u00e7ular siyah\u0131s\u0131nda da yer al\u0131r.T\u0259\u015fkilat 2004-c\u00fc ild\u0259 \u201cT\u00f6vhid v\u0259 Cihad\u201d ad\u0131 il\u0259 \u018fbu Musa Zerkavi t\u0259r\u0259find\u0259n \u0130raqda qurulub. Sonralar Usam\u0259 bin Laden lideri oldu\u011fu \u201c\u018fl Qaid\u0259\u201dy\u0259 qat\u0131l\u0131b. \u201c\u018fl Qaid\u0259\u201dy\u0259 qat\u0131ld\u0131qdan sonra ad\u0131n\u0131 \u201cMesopotamiyada \u018fl Qaid\u0259\u201d kimi d\u0259yi\u015fdirib. \u0130lk liderl\u0259ri kim idi? 2006-c\u0131 ild\u0259 yay\u0131lan bir videoda Zerkavi \u201cM\u00fccahidl\u0259r Bura \u015euras\u0131\u201dn\u0131 qurduqlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131rd\u0131. \u0130raqdak\u0131 Zerkavi 2006-c\u0131 il iyunun 7-d\u0259 AB\u015e g\u00fccl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259\u015fkil edil\u0259n bir \u0259m\u0259liyyatda \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcb. Yerin\u0259 \u018fbu H\u0259mz\u0259 \u0259l M\u00fchacir ke\u00e7ib. 2006-c\u0131 ilin sonlar\u0131nda \u201c\u018fl Qaid\u0259\u201dy\u0259 yax\u0131n \u018fbu \u00d6m\u0259r \u0259l Ba\u011fdadi is\u0259 liderliyini etdiyi \u201c\u0130raq \u0130slam D\u00f6vl\u0259ti\u201dni qurduqlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlay\u0131b.\u00a0 2010-cu ilin aprel ay\u0131nda AB\u015e v\u0259 \u0130raq g\u00fccl\u0259ri Sisar b\u00f6lg\u0259sind\u0259 \u018fbu \u00d6m\u0259r \u0259l Ba\u011fdadi v\u0259 \u018fbu H\u0259mz\u0259 \u0259l M\u00fchacirin qald\u0131qlar\u0131 ev\u0259 ortaq bir \u0259m\u0259liyyat t\u0259\u015fkil edib. \u018fm\u0259liyyatda h\u0259r ikisi d\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcb. Sonra \u018fbu B\u0259kir \u0259l Ba\u011fdadi t\u0259\u015fkilat\u0131n yeni lideri olub<br \/>\n<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0raq_%C5%9Eam_%C4%B0slam_D%C3%B6vl%C9%99ti\"><strong>\u0130\u015e\u0130D<\/strong><\/a><strong>\u00a0terror\u00e7ulara qar\u015f\u0131 yeni koalisiya<\/strong> yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/S%C9%99udiyy%C9%99_%C6%8Fr%C9%99bistan%C4%B1\">S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131<\/a>\u00a0terror aktlar\u0131 t\u00f6r\u0259tm\u0259kl\u0259 h\u0259d\u0259l\u0259yib.<br \/>\nKoalisiyaya S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%BCrkiy%C9%99\">T\u00fcrkiy\u0259<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ordaniya\">\u0130ordaniya<\/a>, Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirlikl\u0259ri,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Pakistan\">Pakistan<\/a>, Banqlade\u015f, B\u0259hreyn,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Benin\">Benin<\/a>, \u00c7ad, Toqo,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Tunis\">Tunis<\/a>, Cibuti, Seneqal,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Sudan\">Sudan<\/a>, Syerra-Leone, Somali, Qabon, Qvineya,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/F%C9%99l%C9%99stin_D%C3%B6vl%C9%99ti\">F\u0259l\u0259stin<\/a>, Komor adalar\u0131,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Q%C9%99t%C9%99r\">Q\u0259t\u0259r<\/a>, Fil Di\u015fi Sahili,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/K%C3%BCveyt\">K\u00fcveyt<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Livan\">Livan<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Liviya\">Liviya<\/a>, Mali,<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Maldiv_adalar%C4%B1\">Maldiv adalar\u0131<\/a>,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Malayziya\">Malayziya<\/a>, Misir, M\u0259rake\u015f,\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Mavritaniya\">Mavritaniya<\/a>, Niger, Nigeriya v\u0259\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Y%C9%99m%C9%99n\">Y\u0259m\u0259n<\/a>\u00a0daxildir.<br \/>\nAB\u015e-\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131ndak\u0131 beyn\u0259lxalq koalisiyaya 65 \u00f6lk\u0259 daxildir<br \/>\nRiyadda 34 \u00f6lk\u0259nin i\u015fitrak\u0131 il\u0259 koalisiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 \u0130\u015e\u0130D terror\u00e7ular\u0131n\u0131 hidd\u0259tl\u0259ndirib.<br \/>\nTerror\u00e7ular S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 v\u0259 koalisiyaya \u00fczv dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 terror aktlar\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259c\u0259kl\u0259ri bar\u0259d\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edibl\u0259r.<br \/>\nDekabr\u0131n 15-d\u0259 S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 34 \u00f6lk\u0259nin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 terrorizm\u0259 qar\u015f\u0131 \u0130slam koalisiyas\u0131n\u0131n yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u0259yan edib.<br \/>\nXarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri\u00a0<a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Hikm%C9%99t_Hac%C4%B1yev\">Hikm\u0259t Hac\u0131yev<\/a>\u00a0a\u00e7\u0131qlama verib.<br \/>\n&#8220;Az\u0259rbaycan qanunlar\u0131na uy\u011fun olaraq \u00f6lk\u0259mizin bu q\u0259bild\u0259n olan h\u0259r hans\u0131 strukturlarda i\u015ftirak\u0131 \u00f6lk\u0259daxili prosedurlar\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259ri \u0259sas\u0131nda n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilm\u0259lidir. Hal-haz\u0131rda m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 bax\u0131l\u0131r&#8221;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Azerbaycan<\/strong> deyende tarixi azerbaycan erazilerini nezerde tuta biler onda simalda Derbendden cenubda Zencana serqda xezer denizi qerbde Dereleyez Zengezur Goyce mahali demek olar<br \/>\nTorpaqlarimiz 1818-1828ci ilden Gulustan Turkmencay muqavileleri ile \u0130ran Rusiya arasinda bolusdurulmeye baslamisdir.ele bu dovrde Zengezur Goyce mahallari ermenilere verilerek ermenilerin Azerbaycan torpaginda meskunlasmasina sebeb olmusdur.1918ci ilde 114 min kvadrat kilometr olmus torpaqlarimiz AXC dagildiqdan sora parcalanmisdir Borcali diyari Gurcustana.Cenubi Azerbaycan \u0130ranin \u015eimali Azerbaycan torpaqlari Demirqapi Derbend Rusiyaya birlesdirilmisdir<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u00a0 v\u0259 onun qon\u015fular\u0131<\/strong>. Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razisi &#8211; 86,6 min km\u00b2 (11,5% me\u015f\u0259l\u0259r, 1,6% su h\u00f6vz\u0259l\u0259ri, 50,0% bec\u0259ril\u0259n torpaqlar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 27,0% otlaqlar, 36,9% sair torpaqlar) t\u0259\u015fkil edir.<br \/>\n\u00d6lk\u0259 39\u00b0 24&#8242;, 41\u00b0 54&#8242; \u015fimal en dair\u0259l\u0259ri aras\u0131nda v\u0259 44\u00b0 46&#8242;, 50\u00b0 45&#8242; \u015f\u0259rq uzunlu\u011funda, paytaxt <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Bak%C4%B1\">Bak\u0131<\/a> 40\u00b0 paralel \u00fcz\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015fir.<br \/>\n<strong>S\u0259rh\u0259dl\u0259ri<\/strong>nin \u00fcmumi uzunlu\u011fu 3472 kilometrdir. Bunun 825 kilometri su s\u0259rh\u0259ddidir. C\u0259nubdan <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/%C4%B0ran\">\u0130ran<\/a>-la 765 km, <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%BCrkiy%C9%99\">T\u00fcrkiy\u0259<\/a> il\u0259 15 km (b\u0259zi m\u0259lumatlarda 13 v\u0259 ya 11 km.), \u015fimaldan <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Rusiya\">Rusiya<\/a> il\u0259 391 km, \u015fimali-q\u0259rbd\u0259n <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/G%C3%BCrc%C3%BCstan\">G\u00fcrc\u00fcstan<\/a> il\u0259 471 km, q\u0259rbd\u0259n <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Erm%C9%99nistan\">Erm\u0259nistan<\/a> il\u0259 1007 km h\u0259ms\u0259rh\u0259ddir. Sahil x\u0259ttinin uzunlu\u011fu &#8211; 713 km, <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Bak%C4%B1\">Bak\u0131dan<\/a> \u015fimal q\u00fctb\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r olan m\u0259saf\u0259 5550 km, <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Ekvator\">ekvatora<\/a> q\u0259d\u0259r olan m\u0259saf\u0259 is\u0259 4440 km-dir. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/C%C9%99nubi_Qafqaz\">C\u0259nubi Qafqaz<\/a>\u0131n \u015f\u0259rq hiss\u0259sind\u0259, <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/X%C9%99z%C9%99r_d%C9%99nizi\">X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin<\/a> q\u0259rbi sahilind\u0259 yerl\u0259\u015fir.<br \/>\nD\u0259niz s\u0259viyy\u0259sind\u0259n \u0259n ucqar n\u00f6qt\u0259 <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Bazard%C3%BCz%C3%BC\">Bazard\u00fcz\u00fc<\/a> (4466 m.), \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 n\u00f6qt\u0259 is\u0259 (-28 m.) <a href=\"http:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Neft%C3%A7ala\">Neft\u00e7ala<\/a> rayonu \u0259razisind\u0259dir. Orta y\u00fcks\u0259klik 657 m-dir.<br \/>\n<strong>Azerbaycanin ucqar noqteleri<\/strong>:<br \/>\n1.\u015eimal &#8211; Qutonda\u011f<br \/>\n2.C\u0259nub &#8211; Astara\u00e7ay<br \/>\n3.\u015e\u0259rq &#8211; \u015eah dili v\u0259ya Neft da\u015flar\u0131<br \/>\n4.Q\u0259rb \u2013 S\u0259d\u0259r\u0259k<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>(\u0130stinadlar Wikipedia)<\/strong><\/p>\n<h3 style=\"text-align: right;\"><strong>M<\/strong><strong>\u00fc\u0259llif: <\/strong><strong>Sureyya K-ova<\/strong><\/h3>\n<\/blockquote>\n<div style=\"margin: 20px 0;\"><div class=\"qrcswholewtapper\" style=\"text-align:left;\"><div class=\"qrcprowrapper\"  id=\"qrcwraa2leds\"><div class=\"qrc_canvass\" id=\"qrc_cuttenpages_2\" style=\"display:inline-block\" data-text=\"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324\"><\/div><div><a download=\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material.png\" class=\"qrcdownloads\" id=\"worign\">\r\n           <button type=\"button\" style=\"min-width:110px;background:#44d813;color:#000;font-weight: 600;border: 1px solid #44d813;border-radius:20px;font-size:12px;padding: 6px 0;\" class=\"uqr_code_btn\">QR kodu Y\u00fckl\u0259 \ud83e\udc0b<\/button>\r\n           <\/a><\/div><\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material 2009- USAQ ILI 2010&#8211; EKOLOGIA 2011&#8211; TURIZM 2012- IDMAN 2013- IKT 2014&#8211; SENAYE 2015&#8211; KEND TESERRUFATI ILI 2016 &#8211; MULTIKULTURALIZM Multikulturalizm \u2014 eyni bir \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin m\u0259d\u0259niyy\u0259t h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 tan\u0131yan humanist d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc v\u0259 ona uy\u011fun olan siyas\u0259t. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n mill\u0259tl\u0259raras\u0131, multikulturalizm v\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t m\u00fc\u015faviri Kamal [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1325,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36],"tags":[],"class_list":["post-1324","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dovlt-qullugu-2"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material 2009- USAQ ILI 2010&#8211; EKOLOGIA 2011&#8211; TURIZM 2012- IDMAN 2013- IKT 2014&#8211; SENAYE 2015&#8211; KEND TESERRUFATI ILI 2016 &#8211; MULTIKULTURALIZM Multikulturalizm \u2014 eyni bir \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin m\u0259d\u0259niyy\u0259t h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 tan\u0131yan humanist d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc v\u0259 ona uy\u011fun olan siyas\u0259t. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n mill\u0259tl\u0259raras\u0131, multikulturalizm v\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t m\u00fc\u015faviri Kamal [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"www.YUSIF.az\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2018-08-08T16:55:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1240\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"775\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"auto61\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"auto61\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"55 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324\"},\"author\":{\"name\":\"auto61\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146\"},\"headline\":\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material\",\"datePublished\":\"2018-08-08T16:55:21+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324\"},\"wordCount\":11098,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/08\\\/m\u00fcsahib\u0259.jpg\",\"articleSection\":[\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu\"],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324\",\"url\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324\",\"name\":\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/08\\\/m\u00fcsahib\u0259.jpg\",\"datePublished\":\"2018-08-08T16:55:21+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/08\\\/m\u00fcsahib\u0259.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/08\\\/m\u00fcsahib\u0259.jpg\",\"width\":1240,\"height\":775},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?p=1324#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/\",\"name\":\"www.YUSIF.az\",\"description\":\"Birlikd\u0259 Y\u00fcks\u0259li\u015f\u0259 Do\u011fru!!!\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/yusif.az\\\/main\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146\",\"name\":\"auto61\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g\",\"caption\":\"auto61\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az","og_description":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material 2009- USAQ ILI 2010&#8211; EKOLOGIA 2011&#8211; TURIZM 2012- IDMAN 2013- IKT 2014&#8211; SENAYE 2015&#8211; KEND TESERRUFATI ILI 2016 &#8211; MULTIKULTURALIZM Multikulturalizm \u2014 eyni bir \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan m\u00fcxt\u0259lif xalqlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin m\u0259d\u0259niyy\u0259t h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 tan\u0131yan humanist d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc v\u0259 ona uy\u011fun olan siyas\u0259t. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n mill\u0259tl\u0259raras\u0131, multikulturalizm v\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t m\u00fc\u015faviri Kamal [&hellip;]","og_url":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324","og_site_name":"www.YUSIF.az","article_published_time":"2018-08-08T16:55:21+00:00","og_image":[{"width":1240,"height":775,"url":"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"auto61","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"auto61","Est. reading time":"55 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324"},"author":{"name":"auto61","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#\/schema\/person\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146"},"headline":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material","datePublished":"2018-08-08T16:55:21+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324"},"wordCount":11098,"publisher":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#\/schema\/person\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146"},"image":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg","articleSection":["D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324","url":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324","name":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material - www.YUSIF.az","isPartOf":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg","datePublished":"2018-08-08T16:55:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#primaryimage","url":"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg","contentUrl":"https:\/\/yusif.az\/main\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/m\u00fcsahib\u0259.jpg","width":1240,"height":775},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/?p=1324#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/yusif.az\/main"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"D\u00f6vl\u0259t Qullu\u011fu M\u00fcsahib\u0259 \u00dc\u00e7\u00fcn Material"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#website","url":"https:\/\/yusif.az\/main\/","name":"www.YUSIF.az","description":"Birlikd\u0259 Y\u00fcks\u0259li\u015f\u0259 Do\u011fru!!!","publisher":{"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#\/schema\/person\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/yusif.az\/main\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/yusif.az\/main\/#\/schema\/person\/904da2c1a1bbe7e501df95c2bc38d146","name":"auto61","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g","caption":"auto61"},"logo":{"@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/206904355e04c426b5ca443938aabf7f3ee8e177abeb155e7567388fa9c208a3?s=96&d=wavatar&r=g"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1324","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1324"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1324\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1326,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1324\/revisions\/1326"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1325"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1324"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1324"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yusif.az\/main\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1324"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}